به قلم اليزابت كلهر – عضو هيئت تحريريه يو.اس.اينفو
واشنگتن – ايزوبل كولمن از "شوراي روابط خارجي" مي گويد: "اگر آب آشاميدني بهداشتي براي يك روستا تأمين كنيد، وقت دختران آزاد مي شود زيرا آنها هستند كه آب را از چاه بيرون می كشند و حمل مي كنند. در اين صورت، آنها خواهند توانست به مدرسه بروند." در طول چند دهه اخير، كمك هاي اعطا شده توسط ايالات متحده به خاورميانه به زنان یاری داده است. اما در دهه هاي 1950 و 1960، توجه بخش اعظم كمك هاي ايالات متحده به كشورهاي خاورميانه به مسئله بهداشت عمومي معطوف بود. اين كمك ها غالباً به شكل فراهم كردن دسترسي به منابع آب بهداشتي و واكسيناسيون در مقابل امراض ارائه مي شدند. آن اقدامات براي اين طراحي نشده بودند كه زندگي زنان را به شکلی خارج از تناسب تحت تأثير قرار دهند، اما در واقع اين تأثير را بر جاي گذاشتند. نقطه ثقل كمك هاي ايالات متحده در دهه 1970 به سمت بهبود بخشيدن به نظام آموزشي منتقل شد. در دهه 1980، توجه اين كمك ها به سوي همسان سازي سوادآموزي دختران و پسران متمايل گرديد. بنابر گزارشي كه توسط يونيسف در آوريل 2005 منتشر گرديد، "در دهه هاي گذشته، پيشرفت هاي عظيمي در زمينه سوادآموزي دختران در منطقه خاورميانه و شمال آفريقا رخ داده است." يونيسف مي گويد، در سال 2005، تعداد 94 دختر در ازاي هر 100 پسر در مدارس ابتدايي، و 80 دختر در ازاي هر 100 پسر در مدارس متوسطه، در اين منطقه تحصيل كرده اند. به گفته كولمن، تأثير كمك هاي ايالات متحده را بر ثبت نام دختران در اين مدارس مي توان به ويژه در مصر مشاهده کرد. اين كشور از سال 1979 تا كنون يكي از عمده ترين دريافت كنندگان كمك هاي خارجي ايالات متحده بوده است. (به گزارش يونيسف، در اين كشور به ازاي هر 100 پسر، 90 دختر در مدارس متوسطه تحصيل مي كنند.) با شروع دهه 1990، برنامه هاي خاورميانه اي ايالات متحده به شكل فعالانه ای موضوع موفقيت زنان را در جامعه مدني مورد توجه قرار دادند. كمك ها به شكل فزاينده اي به سوی سازمان هايي که کارشان تحت رهبری زنان بر جايگاه [اجتماعی] زنان متمركز بود، هدایت شدند. بخش اعظم كمك هاي ايالات متحده به كشورهاي خاورميانه تحت مديريت "آژانس توسعه بين المللي" (يو.اس.ايد) قرار دارند اما ساير ارگان هاي دولتي، شركت ها، و سازمان هاي غيرانتفاعي ايالات متحده نيز در اين زمينه، پول و وقت صرف مي کنند. ابتكارات آموزشي امروزه يو.اس.ايد از تلاش هاي دولت مغرب در زمينه آموزش خواندن و نوشتن به زبان عربي پایه به زنان روستايي پشتيباني مي کند. در عين حال، اين زنان از حقوق جديد زنان مغربي نيز مطلع مي شوند. همچنين در اين كشور، يو.اس.ايد با مساعدت "طرح همكاري خاورميانه" وزارت امور خارجه ايالات متحده، كمك هايي را به ميزان صدها هزار دلار به "كميته پشتيباني آموزشي دختران" به منظور ساختن خوابگاه براي دختراني كه در مدارس دور از خانه هاي خود تحصيل مي كنند، اعطا نموده است. در افغانستان نيز يو.اس.ايد كمكي به مبلغ 20 ميليون دلار براي پشتيباني از برنامه هاي سوادآموزي اعطا مي كند. اين سازمان پيش از اين كمك هايي را به منظور سوادآموزي ماماها و كاركنان بخش بهداشت ارائه کرده است. گرچه اردن به دليل دارا بودن يكي از بالاترين ضریب هاي باسوادي زنان در جهان به خود مي بالد، ا تنها 12 درصد از زنان اردني به كار در مقابل حقوق مشغولند. اما يو.اس.ايد با همكاري چند وزارتخانه اردني و شركت سيسكو سيستمز، كه در كاليفرنيا قرار دارد و در زمينه فن آوري فعاليت مي كند، حدود 2000 زن را در زمينه مهارت هاي رايانه اي آموزش داده و نمايشگاه هاي مشاغل را براي كمك به شغل يابي آنان سازماندهي کرده است. در يمن نيز يو.س.ايد به توسعه ابزار آموزشي براي آموزش ابتدايي و ايجاد يك گروه تعميرات سيار براي پشتيباني از نگهداري مدارس در نقاط بسيار، كمك كرده است. "طرح همكاري خاورميانه" به ايجاد انجمن هاي سوادآموزي جهت خدمت رساني به زنان كشاورز كمك کرده و با جمعيت هاي محلي جهت ايجاد باشگاه هاي پس انداز و وام همكاري دشته است. آموزش حرفه اي امروزه مقدار بيشتري از كمك هاي فراتر از آموزش توسط ايالات متحده ، جهت كمك به زنان در زمينه پيشرفت حرفه اي اعطا مي شود. از سال 2004 تا كنون، "طرح همكاري خاورميانه" 120 پيشه ور و وكيل زن را جهت تحصيل در دانشگاه پنسيلوانيا به مدت چند هفته به امريكا آورده است. آنان پس از طي اين دوره آموزشي، به عنوان كارآموز در دفاتر وكالت طراز اول و شركت هايي از ميان 500 شركت برتر امريكا كار كرده اند. "طرح همكاري خاورميانه" همچنين به زنان علاقه مند به فعاليت هاي سياسي و اجتماعي مدد مي رساند تا مهارت هاي خود را تقويت کنند و فعاليتشان را جهت تحقق بخشيدن به تغييرات مورد نظرشان در جوامع خود گسترش دهند. در سال 2007 "دفتر امور آموزشي و فرهنگي" وزارت امور خارجه دست كم چهار برنامه را براي زنان شاغل در خاورميانه به مورد اجرا گذاشت. "برنامه بين المللي رهبري ميهمان" يكي از اين برنامه ها بود كه رهبران زن را از خاورميانه براي مشورت با همتايان خود به جوامع مشابه درايالات متحده آورد. "همكاري بين المللي تربيت رهبران زن" نيز يكي ديگر از اين برنامه ها بود كه در سال دوم از عمر خود زنان را از مناطق كرانه غربي، غزه، لبنان، و مصر براي كار كردن با مربيان در شركت هاي امريكايي به ايالات متحده آورد. در سال 2007 نيز چند مدير زن امريكايي همراه با زنان شاغل از سرتاسر خاورميانه در يك گردهمايي سران در اردن شركت كردند. (به مقاله اي در همين رابطه در پايگاه اينترنتي به نشاني زير بنگريد: http://usinfo.state.gov/xarchives/display.html?p=washfile-english&y=2007&m=March&x=20070329133252hmnietsua0.4405023) "طرح همكاري خاورميانه" طرح هایي پشتيباني مي كند كه سازمان هاي غير دولتي زنان و نمايندگان شركت هاي بخش خصوصي خاورميانه را گرد هم مي آورد تا در مورد راه هاي برخورد با مسائلي از قبيل خشونت خانگی كه زندگي زنان را تحت الشعاع قرار مي دهند با يگديگر به بحث و گفتگو بپردازند. شيرين زمان، از مؤسسه "وايتال وويسز" (صداهاي حياتي) مجري اين طرح، مي گويد: "فعاليت هاي بشردوستانه يكي از سنت هاي بزرگ بخش خصوصي در خاورميانه است." طرح زیر نظر او به شركت ها كمك مي كند تا به تقديم "هداياي" فراتر از سطح عادي كه فقط "يك بار" داده مي شوند بیندشنند. اين تلاش ها را مي توان از طريق همكاري با يك سازمان غير دولتي زنان، "راهبردي تر و پايدار تر" ساخت. او مي گويد، اين شركت ها مي توانند بياموزند كه چنين همكاري هايي به ايجاد وفاداري به مارك توليدي آنها كمك مي كنند، شهرت آنها را افزايش مي دهند، كارمندان آنها را خوشحال و نقش زنان در جوامع خود را تقويت مي كنند. اخيرا" نمايندگاني از اين شركت ها و بخش غيرانتفاعي ايالات متحده و اردن در يك گردهمايي كه در بحرالميت برگزار شد شركت كردند و در باره علت وارد شدن شركت ها در مسائل اجتماعي به گفتگو پرداختند. شركت امريكايي ليز كليبورن كه پوشاك زنانه توليد مي كند، يكي از شركت هايي بود كه نماينده اي به اين گردهمايي اعزام كردند. اين شركت به برنامه اي مي بالد كه در مدت 15 سال براي مبارزه با خشونت خانگي اجرا كرده است. اين شركت سياست هايي را در زمينه امنيت محل كار، در جهت كمك به قربانيان و جلوگيري از خشونت ابداع نموده و تلاش هايي را براي آموزش دادن نوجوانان در باره خشونت در روابط با جنس مخالف به سامان رسانيده است.
براي كسب اطلاعات بيشتر در مورد فعاليت هاي خارجي ايالات متحده در اين منطقه تحت عنوان "طرح همكاري خاورميانه" به پايگاه اينترنتي با نشاني زير مراجعه كنيد. http://usinfo.state.gov/mena/middle_east_north_africa/me_partnership_initiative.html
|