ابراهيم پورهادی
	کتابخانه کنگره
	تارنمای کتابخانه کنگره
	اطلاعات بيشتر راجع به کتابخانه
	گنجينه های اقصا نقاط دنيا در کتابخانه کنگره

كلكسيون هاى فارسى در كتابخانه كنگره

اقلامى كه در باره فرهنگ و تاريخ ايران است ۷ قرن را در بر مى گيرد

اگر در ايالات متحده بخواهيد يك روزنامه فارسى قرن از نوزدهم، يك نسخه مصور با شكوه از شاهنامه ، مينياتور هاى بديع ايرانى قرن شانزدهم، قطعات خطاطى و خوش نويسى، شعر فارسى و يك اسطرلاب ايرانى قرن هفدهم را ملاحظه كنيد، به كجا مراجعه مى كنيد؟ همه اينها و ششصدهزار قلم ديگر كه مربوط به ايران و فرهنگ و تاريخ ايران است در كتابخانه كنگره در واشينگتن دى سى ، در بخش آفريقا و خاور ميانه، قسمت خاور نزديك جاى گرفته اند.

كلكسيون اقلام مربوط به ايران در داخل كلكسيون خاور نزديك كتابخانه قرار گرفته كه محتوى موادى به ۴۰ زبان از جمله فارسى، عربى، تركى، ارمنى، گريگورى و زبان هاى تركى جغتايى آسياى مركزى است. قدم گذاشتن به قرائت خانه قسمت خاور نزديك مانند برگشت به يك قرن ديگر است. پنجره هاى بلند كه اطراف آن منبت كارى هاى با شكوه قرار دارد و قفسه هاى دو طبقه كه محوطه اين تالار مستطيل شكل را نما می دهند. نور آفتاب در بالكن هاى باز طبقه دوم مى تابد كه سراسر آن مملو از قفسه هاى كتاب است. ميزهايى براى مطالعه وجود دارد و كتابدارها براى كمك به محققين در دسترس هستند.

عکس بالا، اصفهان يک مرکز بازرگانی مهم در اواخر قرون وسطا در ايران، در اينجا در يک سفرنامه راجع به ايران و هند در تاريخ 1725 ميلادی ترسيم شده است.

اگر چه به مدت ۲ قرن كتاب ها و دست نويس هايى در باره تاريخ و فرهنگ ايران كه به زبان هاى غربى نوشته شده اند قسمتى از كلكسيون هاى كتابخانه كنگره بوده اند، تنها در اواسط قرن بيستم بود كه اين كلكسيون وسعت يافت و شامل زبان فارسى و زبان هاى مربوطه شد. امروزه اين كلكسيون شامل گنجينه هاى مصور خطاطى از قرن چهاردهم تا قرن نوزدهم، اشعار كلاسيك و مدرن ( از جمله حافظ، سعدى و مولانا) ونيز روزنامه ها و نشريات سياسى بسيار جديد است - يعنى تقريبا' هر چيزى كه از سال ۱۹۴۱ در ايران منتشر شده و از نظر سابقه تاريخى و فرهنگى كشور داراى اهميت است. از انقلاب اسلامى ۱۹۷۹ ايران تا كنون كلكسيون هاى ايرانى همچنين نشريات مخالفين سياسى دولت ايران را كه در اروپا، ايالات متحده و ساير كشورها منتشر شده در بر مى گيرد و يك زمينه غنى براى تاريخ و سياست ايران فراهم مى سازد.

كلكسيون ايران توسط متخصص اين منطقه ابراهيم پور هادى نگهدارى مى شود كه محقق و نويسنده اى معروف است. پور هادى كه به فارسى و نيز شش زبان ديگر تكلم مى كند بيش از ۲۰ سال است كه روى اين كلكسيون كار مى كند. او با اقلام قديم و جديد اين مجموعه آشنايى كامل دارد و محققين را براى دسترسى به آنچه كه مورد نيازشان است يارى مى دهد. كتاب ها و نشريات اين مجموعه از طريق خريد ها و نيز هدايايى از طرف كتابخانه هاى ايران و جاهاى ديگر تامين مى شود. پور هادى مى گويد نويسندگان ايران اغلب آثار خود را مستقيما' براى او مى فرستند تا مطمئن شوند كه جزو كلكسيون ايرانى كتابخانه قرار خواهد گرفت.

به گفته پور هادى افراد و نهادهاى بسيارى تقاضاى دسترسى به كلكسيون كتابخانه كنگره را دارند، از جمله درخواست هايى از طرف كتابدارهاى دولتى و محققين ايران مطرح مى شود. مثلا' كلكسيون كتابخانه از روزنامه هاى فارسى كه تاريخ انتشار آنها از ۱۸۷۱ تا كنون است و شامل نسخه هايى از روزنامه هاى توده از ۱۸۷۱ ، قانون از ۱۸۹۰ و صور اسرافيل از ۱۹۰۷ به اين طرف است. بنابراين شگفت آور نيست كه درخواست هايى كه براى دسترسى به اين نشريات مى رسد از كتابخانه هاى سراسر جهان، از جمله ايران باشد.

شاعران سنتى ايران، و نيز نويسندگان جديد ايران همگى داراى نوشته هايى در مجموعه ايرانى كتابخانه هستند، كه شامل آثارى از حافظ ، خواجه نصير طوسى، انورى، خاقانى شيروانى، رودكى، ثنائى، صائب تبريزى، فرخى سيستانى، عطار نيشابورى ، عنصرى، مولوى، ناصر خسرو، نظامى، صادق هدايت، هاتف اصفهانى و مسعود سعد سلمان است.

طرحی از شاهنامه فردوسی، چاپ تهران در سال 1971 ميلادی (بخش خاور نزديک)

در حالى كه دست نوشته هاى مصور يا نسخه هاى روزنامه ها بسيار با ارزش تر از آن هستند كه به بيرون برده شوند، كتابخانه اين آثار را به روى ميكروفيلم آورده و در بعضى موارد از طريق تار نماى كتابخانه كنگره (www.loc.gov) اين كلكسيون را در اختيار مردم جهان قرار مى دهند.

۳ گنجينه از ميراث فرهنگى ايران در زمره گنجينه هاى فرهنگى جهانى هستند كه در حال حاضر به عنوان قسمتى از ' گنجينه هاى جهانى كتابخانه كنگره' به نمايش درآمده اند. ( براى ملاحظه اين قسمت به

بازديد كنندگان اين قسمت مى توانند از ديدن يك نسخه مصور شاهنامه فردوسى متعلق به قرن شانزدهم و نيز يك قرآن دست نويس ايرانى به زبان عربى متعلق به قرن نوزدهم، و يك اسطرلاب قرن هفدهم با نشان گذارى هاى فارسى لذت برده و آنها را تحسين كنند. براى ملاحظه اين عكس ها به تار نما هاى زير مراجعه كنيد:

www.loc.gov/exhibits/world
www.loc.gov/exhibits/world/images/s54.1p1.jpg
www.loc.gov/exhibits/world/images/s85.jpg
www.loc.gov/exhibits/world/images/s1p1.jpg