| این سرباز کلمبیایی، زخم های روی دست و صورت خود را که ناشی از بیماری لیشمانی است، نشان می هد. او به این بیماری در حین خدمت در جنگل های جنوب کلمبیا مبتلا شده بود و در پایگاهی در نزدیکی بوگوتا تحت درمان قرار داشت. تصاویر آسوشیتد پرس/ زو سلسکی |
تعریف و توصیف بیماری های ناشی از فقر توسط آژانس های بین الملی آمریکا صورت گرفته است.
این بیماری ها منحصرا ً مردمان محروم ساکن مناطق روستایی یا حلبی آباد های شهری در کشور های کم درآمد را مبتلا می کنند. علت شیوع آن ها کرم های انگلی، باکتری و پروتوزواست. این بیماری ها می توانند مهلک باشند، اما در وهله ی اول موجب معلولیت های مادام العمر، نقص عضو، رشد ناقص اطفال، نقص در بارداری، و لطمه به سازندگی کارگران می شوند.
قربانیان بیماری های استوایی فراموش شده، با انواع ننگ و بی آبرویی در جامعه ی محل زندگی خود روبرو می شوند، و این موضوع باعث می شود علاوه بر بیماری، دچار انواع مشکلات اجتماعی نیز بشوند. نتیجتا ً، این قبیل بیماری ها به سلامتی مردمان فقیر و محروم لطمه می زنند. در سطح ملی و منطقه ای، اثرات آن ها به قدری هولناک است که از دلایل فقر و ادامه ی آن محسوب می شوند.
بعضی، اچ آی وی/ایدز، سل و مالاریا را هم در شمار بیماری های" فراموش شده" آورده اند. در حال حاضر، سرمایه گذاری های گسترده ای برای این "سه بیماری بزرگ" صورت می گیرد، اما در مورد 13 بیماری عفونی انگلی و باکتریایی که شامل بیماری های فراموش شده ی استوایی هم هست، ابتکار عمل با اهمیتی در دست نمی باشد. برنامه های مبنی بر واکسیناسیون جهت تمام بیماری های فراموش شده ی استوایی که در این جا مورد بحث قرار گرفتند، صرفا ً در مراحل اولیه ی تحقیق و بررسی است.
هلمینت /عفونت های انگلی روده
کرم قلابدار یک انگل روده ای است که معمولا ً باعث خونریزی روده شده و این عارضه به نوبه ی خود موجب کمبود آهن در بدن، کم خونی و سوء تغذیه می گردد. نتیجتا ً، ابتلای شدید به این انگل می تواند به وجود آورنده ی مشکلات سلامتی و تحصیلی در کودکان دبستانی و پیش دبستانی گردد، و نیز برای زنان در سنین مناسب بارداری، و افرادی که دچار کمبود آهن هستند. حدود 600 میلیون تن مبتلا به این انگل هستند. برآورد های اخیر اقتصادی نشان می دهد که ابتلا به این انگل در دوره ی کودکی، افراد بزرگسال و شاغل را از دریافت 40 درصد از حقوق خود محروم می کند.
اونکوسرکیاز عفونتی است که از یک کرم انگل ناشی می شود، و طریقه ی ابتلا به آن نیش آلوده ی نوعی مگس سیاه رنگ است. به آن بیماری کوری رودخانه ای هم اطلاق می شود چون بیشتر در روستا های دورافتاده ی آفریقایی که در جوار نهر ها بودند، شیوع داشت. افراد مبتلا به این عفونت، از التهاب پوست، زخم چشمی، و غدد و برآمدگی های زیر پوستی رنج می برند. مبتلایان به این بیماری 18 میلیون تن در سطح جهان است، که از این تعداد 270,000 تن نابینا شده و 500,000 تن دچار ضعف بینایی گشته اند.
| در تگوسیگالپا، هندوراس، یکی از مأموران شهرداری مشغول گندزدایی خانه ای علیه پشه های ناقل تب دنگ است. تصاویر آسوشیتد پرس/ ادگارد گاریدو |
تب حلزونی که با نام بیلارزیا نیز شناخته می شود، از راه یافتن کرم های صاف به بدن انسان آغاز می شود که این کرم ها در آب های آلوده و مدفوع انسان مبتلا، به صورت زنده و فعال وجود دارند. انگل این بیماری به بدن انسان هایی که در آب های آلوده شنا، حمام یا آبتنی می کنند راه می یابد. اولین نشانه های این بیماری خارش و کهیر پوست است، که تب، لزر، سرفه، و درد های عضلانی را به دنبال دارد. افرادی که مکررا ً و یا سال ها دچار این بیماری می شوند، گرفتار ناراحتی های کبدی، روده ای، کیسه ی صفرا و کلیوی هستند. در آفریقا، این بیماری یکی از علل شایع ناراحتی های کلیه است. حدوداًً 200 میلیون تن در سراسر جهان دچار این بیماری هستند، و سالیانه 280,000 تن جان خود را از دست می دهند.
عفونت های پروتوزویی
آمیبیازیک بیماری عفونی است و باعث آن انگلی تک سلولی می باشد که در شرایط و محیط های آلوده رشد می کند. نشانه های این بیماری خفیف هستند و عبارتند از، مدفوع شل، دل درد، و انقباض معده. اسهال آمیبی، شکل حاد آمیباز با درد معده، مدفوع خونی و تب توأم می باشد. بعضی از مبتلایان تا آبسه ی آمیبی کبد هم پیش می روند. آمیبیاز یکی از شایع ترین بیماری های انگلی جهان است و حدود 500 میلیون تن در سراسر جهان به آن مبتلا هستند.
بیماری چاگاس یک بیماری عفونی است که باعث آن انتقال انگل از طریق نوعی ساس خونخوار می باشد که در ترک ها و شکاف های خانه های مسکونی کهنه و غیر بهداشتی از جنوب ایالات متحد گرفته تا جنوب آرژانتین، زندگی می کند. تخمین زده می شود که 16 تا 18 میلیون تن در سراسر جهان مبتلا به این بیماری هستند. از این تعداد مبتلایان هر ساله 500 هزار تن جان خود را از دست می دهند. در یک سوم از افراد مبتلا به این بیماری، علائم حاد و ضعف قلبی از 10 تا 20 سال بعد از ابتلا بروز می کنند. افرادی که علائم حاد این بیماری را دارند به طور متوسط تا نه سال عمر می کنند.
لیشمانی نیز یکی از بیماری های عفونی است که از طریق نیش آلوده ی مگس ماسه منتشر می شود. این بیماری ممکن است به صورت ناراحتی پوستی و با زخم های روی پوست ظهور کند، و ممکن است امعاء و احشاء و ارگان های داخلی بدن را مورد حمله قرار دهد. در صورت دوم منجر به مرگ می شود. این انگل در 88 کشور و پنج قاره- آفریقا، آسیا، اروپا، آمریکای شمالی و آمریکای جنوبی- به صورت بومی درآمده. و تخمین زده می شود که 12 میلیون تن در سراسر جهان به آن مبتلا باشند.
عفونت های باکتریایی
ابتلا به بیماری زخم بورولی به دلیل آلودگی به پاتوژن مایکوباکتریا اولسرا است ، که از طریق یک مکانیسم ناشناخته به انسان منتقل می شود. با ابتلا به این عفونت، زخم های بزرگی بر روی پا ها و دست ها ایجاد می شود، و نهایتا ً منجر به از بین رفتن بافت پوست و نسج های نرم می گردد. بیمارانی که به موقع مورد مداوا قرار نگرفته اند، دچار نقص و از ریخت افتادگی ظاهری ومعلولیت هایی نظیر عدم کارایی دست و پا به دلیل خوردگی و از میان رفتن مفاصل می شوند. وجود این بیماری در بیش از 30 کشور که دارای آب و هوای استوایی یا نیمه استوایی هستند، گزارش شده است. اما عدم آشنایی کافی با این بیماری در جوامع فقیر روستایی، موجب می شود تخمین موارد ابتلا به آن با مشکل روبرو باشد.
| این پرچم که در سنگاپور علم شده، بخشی از تلاش های چندین میلیون دلاری دولت جهت اقدامات مربوط به تخم کشی پشه های ناقل تب دنگ است. تصاویر آسوشیتد پرس/ونگ می |
کلامیدیا شایع ترین بیماری ناشی از مقاربت جنسی است و ابتلای دراز مدت به آن، ارگان های زایندگی را در زنان با صدمات جدی روبرو می کند. با این که نشانه های این بیماری خفیف و گاهی حتی قابل رؤیت نیستند، می تواند باعث صدمات شدید و غیر قابل جبران مانند نازایی باشد، که در زنان بدون پیش آمدن مشکل جدی، رخ می دهد. کلامیدیا در مردان باعث درد، خارش و سوزش هنگام ادرار است. عوارض دیگر آن در مردان نادر است. شکل دیگر کلامیدیا در انسان، تراخم است که به صورت غیر جنسی منتقل ، و منجر به ضعف دید و کوری می شود. این بیماری یکی از شایع ترین علل کوری در جهان است. در حال حاضر 8 میلیون تن به علت ابتلا به تراخم از ناراحتی های ناحیه ی چشم رنج می برند، و 84 میلیون تن نیز مبتلا به عفونت فعال آن هستند.
جذام یک بیماری باکتریایی است که دوره ی کمون آن پنج سال به طول می کشد. علائم این بیماری ممکن است گاهی تا بیست سال بعد ظاهر شوند. انتقال آن از راه تماس نزدیک با فرد مبتلا و از طریق ترشحات دهان و بینی است. جذام عمدتا ً پوست و اعصاب را مبتلا می کند. اگر این بیماری مورد درمان قرار نگیرد باعث لطمه ی جدی به پوست، اعصاب، دست و پا و چشم می شود. جذام یک بیماری قابل درمان است و معالجه ی آن در مراحل اولیه، موجب جلوگیری از معلولیت می شود. تعداد مبتلایان به این بیماری کاهش چشمگیری یافته و از 5 میلیون تن در سال 1985، به کمتر از 300,000 تن در سال 2004 رسیده است.
لپتوسپیروز (تب باتلاقی) یک بیماری باکتریایی است که انسان و حیوان را مبتلا می کند. این بیماری در مراحل اولیه با تب، سردرد های شدید، درد عضلانی، لرز، سرخی چشم، درد های شکمی، زردی، خونریزی های زیر پوستی و اندام های مخاطی، تهوع، اسهال و کهیر همراه است. ابتلا در انسان از راه تماس مستقیم با ادرار حیوان مبتلا، یا تماس با آب های سطحی، خاک و گیاهان آلوده به ادرار است. از آن جا که نشانه های این بیماری به دیگر بیماری ها نیز شباهت دارد، آن را به سادگی نمی توان تشخیص داد و تعداد دقیق مبتلایان به آن مشخص نمی باشد.
ترپونماتوز در برگیرنده ی یک گروه از بیماری هایی است که ناشی از باکتری های حلزونی مختلف هستند. این گروه شامل بیماری پیان است، یک بیماری پوستی، استخوانی و مفصلی که از فرد به فرد دیگر از طریق انتقال باکتری توسط مگس های ریز ویا ورود باکتری از راه بریدگی های سطحی سرایت می کند. بجل ، یا سفلیس بومی، یک بیماری حاد پوست و نسوج است که باکتری آن موجب ایجاد زخم هایی در دست و پا و تنه و التهاب استخوان های پا می شود. پینتا یکی دیگر از این گروه بیماری هاست که ایجاد زخم هایی بر روی پوست می کند. هر یک از این بیماری ها متعلق به یک منطقه در جهان است، و معمولا ً با دارو های حاوی آنتی بیوتیک درمان می شوند. این بیماری ها روی هم رفته حدود 25 میلون تن را مبتلا کرده اند.
بیماری های ویروسی
دنگ ، یک بیماری عفونی است که از طریق پشه سرایت می کند و در نواحی استوایی و نیمه استوایی یافت می شود. تب دنگ، بیماری ای است شبیه به آنفلوانزا که کودکان ، نوجوانان و بزرگسالان را مبتلا کرده اما به ندرت باعث مرگ می شود. تب خونی دنگ، از عوارض کشنده ی آن است که همراه با تب بالا، و خونریزی می باشد؛ این خونریزی با بزرگ شدن کبد، و در موارد حاد با اختلال در گردش خون نیز همراه است. طبق برآورد سازمان جهانی بهداشت 50 میلیون تن هر ساله به این بیماری مبتلا می شوند.
آنسفالیت ژاپنی یک بیماری ویروسی است که از طریق نیش پشه به انسان منتقل می شود. پشه ها این ویروس را از خوک های خانگی و پرندگان وحشی می گیرند. عفونت های خفیف، دارای نشانه های بارز، به جز تب و سردرد، نیستند. در عفونت های جدی تر، بیماری با یک حمله آغاز می شود و با سردرد، تب شدید، خشکی گردن، گیجی، منگی، کما، رعشه، غش های گاه به گاه، و فلج های انقباضی همراه است. این بیماری علت اصلی آنسفالیت های ویروسی در آسیا است و هر ساله از 30,000 تا 50,000 تن به آن مبتلا می شوند.
منابع: جامعه ی بین المللی لپتوسپیروز؛ ابتکار عمل بین المللی تراخم؛ مراکز پیشگیری و کنترل بیماری آمریکا؛ دانشکاه کالیفرنیا، برکلی؛ سازمان جهانی بهداشت؛ شبکه ی جهانی کنترل بیماری های فراموش شده ی استوایی.
|
