نوشته رابرت لافرانكو
فوريه 2005
بر فراز پوينت ماگو (1)، در كنار سواحل اقيانوس آرام در حومه لوس آنجلس، لون بيل (2) به امواجی نگاه می كند كه 100 فوت پايين تر به ساحل برخورد می كنند . به شمال كه می نگرد، قله ای را می بيند كه در غباری از ابر پوشيده شده است. به جنوب كه می نگرد، اتوبان كناره اقيانوس آرام را می بيند كه به طرف ماليبو پيچ و تاب می خورد؛ ماليبو، مركز تجمع موج سواران كاليفرنيا. آن پايين، دم ساحل، بيست سی نفر در زير آفتاب گرم، روز خود آرام و خوش را سپری می كنند. ولی، بيل، كه امواج دريا هيچ هيجانی در وی به وجود نمی آورد، يك گلوله واكس را با هيجان زير تخته شن سواری از جنس فايبرگلاس خود می مالد.
بيل لحظه ای مكث می كند و می گويد، " واقعا هيچ منظره ای از اين منظره زيباتر نيست." يك هواپيمای سفيد رنگ از بالای سرمان می گذرد. بيل ماليدن واكس به زير تخته شن سواری را از سر می گيرد. وی می گويد، " بعضی اوقات به اينجا می آييم و نهنگ ها را تماشا می كنيم؛ بعضی وقتها فقط اينجا می نشينيم و حرف می زنيم. بعضی وقتها هم به كلی يادمان می رود كه آمده بوديم شن سواری كنيم."
به آغاز يك جنبش خرده فرهنگی خوش آمديد. لون بيل بنيان گذار ونومس (3) است؛ شركت سازنده تخته شن سواری، مخترع " واكس شن " و سردبير sandboard.com، يك مجله اينترنتی برای جامعه كوچك ولی در حال رشد شن سوارها. هيچكس ارقام دقيق را نمی داند، ولی شن سواری تبديل به يك پديده زيرزمينی شده است. و هزاران آمريكايی، و دهها هزار نفر ديگر از اقصی نقاط دنيا، از جمله مصر، برزيل، استراليا، و آفريقای جنوبی، در آن شركت دارند. تپه های شنی بزرگ به بلندی كوه های كم ارتفاع در سرتاسر بخش عربی آفريقای شمالی وجود دارند. در كوههای شنی پرو، به نام سرو بلانكو، قله اين تپه ها تا ارتفاع 1.000 متری سر به فلك كشيده اند؛ قله های خشن و ناهمواری كه هميشه در زير ابرها پوشيده شده اند. شن سوارها شش ساعت را صرف بالا رفتن به نوك كوه می كنند و بعد تخته هايشان را واكس زده و با سرعتی بيش از 100 كيلومتر در ساعت از لای بته های بيرون زده از شن به پايين سر می خورند. مسابقات جهانی شن سواری در آلمان هر ساله جمعيتی قريب به 50.000 نفر را به خود جلب می كند.
مسابقه سرعت
برگرديم به سواحل اقيانوس آرام، روی تپه زوما دون (4). بيل لحظه ای درنگ كرده و به اطراف خويش می نگرد. سپس پاهای خود را درون فيكس تخته شن سواری اش، به نام راپتور (5)، قرار می دهد و فقط ظرف چند ثانيه به پايين اين پيست 70 متری می رسد و ترمزی می كند كه شن را به همه سو می پراكند.
سالهای متمادی است كه بيل هر روز شنبه به اينجا می آيد تا روی اين تپه شنی 'موج سواری' كند، و گروه های كوچك و بزرگ شن سوارهای جدی و مشتاق را به همراه خود می آورد. هر يك از اين افراد مجهز به يك تخته كوتاه، چند بسته واكس مخصوص شن سواری و يك عالمه كرم ضد آفتاب است. بيشتر اشخاصی كه برای سپری كردن روزشان به اين تپه معروف می آيند، با نگاهی پر از شگفتی و حيرت به اين شن سوارهای علاقمند می نگرند. همه در حال تماشای آنها هستند. طی چند ثانيه با سرعت از بالای تپه به پايين سر می خورند تا بلافاصله دوباره اين فاصله 70 متر افقی را به نوك تپه بروند و دوباره به پايين سر بخورند. شن سواری مال افراد جان سخت و پراستقامت است.
بيل می گويد، " فقط به كمی تسهيلات در آمريكا احتياج داريم؛ يك صندلی بالا بر و يك كافه در پايين تپه می خواهيم. در حال حاضر هم ورزش های زيادی كه با تخته سر و كار دارند داريم – اسنو بورد و موج سواری – و به شما قول می دهم، اگر تسهيلات كرايه ای در پايين اين تپه فراهم شود، حداقل روزی 50 تا شن سوار مشتری خواهد داشت."
اما، امروز بعدازظهر پايين اين تپه همانقدر خالی و برهوت است كه در روز اول پيدايش اين تپه بوده است. اما از نظر صدها نقطه سياهی كه از دور روی موج های به طور غيرعادی آرام اقيانوس ديده می شوند – موج سوارانی كه لباس غواصی پوشيده اند – تصور بالا رفتن از يك كوه شنی، خب، احمقانه به نظر می رسد. در 40 كيلومتری جنوب اينجا، يكی از مشتريان فروشگاه لوازم اسكيت بورد و موج سواری در سانتا مونيكا، در حاليكه صدها تخته موج سواری گوناگون و رنگارنگ را برانداز می كند، با عصبانيت می گويد، " يك اقيانوس به اين بزرگی درست بغل دستمان است و كوههای پر از برف هم كه به فاصله 90 دقيقه از شرق اينجا هستند. چه دليل احمقانه ای وجود دارد كه كسی بخواهد شن سواری كند؟" در ضمن، هيچ نشانی هم از لوازم شن سواری، كه هر هفته بيل و دوستانش با زور به بالای تپه زوما دون می كشند، در اين فروشگاه نيست.
سواری نرم
شركت كنندگان علاقمند و مشتاق از كنار اين انتقادها با بی اعتنايی می گذرند، زيرا كه اينها نقطه نظر كسانی است كه اين ورزش را شخصا امتحان نكرده اند. شن سواری حدود 14 سال پيش، با اختراع يك نوع واكس مناسب لامينيت (چندلايی)، متولد شد. بيل می گويد، " اين واكس در واقع روغنی است كه باعث سر خوردنتان می شود. سرعتی كه پس از آن به دست می آوريد، درست مثل پرواز كردن است." از آنجاييكه شن سطح بسيار نرمی دارد، زمين خوردن اصلا به خطرناكی زمين خوردن روی برف نيست – ولی اگر شتاب تان را روی شن از دست بدهيد، می بايستی كه تمام تخته را دوباره واكس بزنيد. در ابتدا، تخته هايشان را با واكس شمع يا واكس اسكی واكس می زدند، ولی شن از اين تركيبات خيلی خوشش نمی آيد. واكس های جديد شامل تركيب های پلاستيكی مانند فورميكا است، كه می توان با آنها روی شن هايی با شرايط متنوع، سواری كرد.
ويليام فاريش (6) می كويد، " فقط وقتی تپه ای خيس است يا خشك است می توانيد شن سواری كنيد. ولی وقتی كه يك چيزی مابين اين دو است، از جايتان تكان هم نمی خوريد."
فاريش صاحب پارك سند مستر (7) در فلورانس ايالت اورگان است؛ اولين پارك اختصاص داده شده به شن سواری در آمريكا. در ايالت اورگان، شمال كاليفرنيا در كنار اقيانوس آرام، بزگترين تپه های شنی كشور – تا ارتفاع چند صد متر – وجود دارند، كه رقيب اصلی تپه های شنی واقع در صحرای بين كاليفرنيا و نوادا هستند.
اين پارك شنی 40 هكتاری در بخش جنوبی اين ايالت و در كنار يك پارك تفريحی واقع شده است. اين پارك تفريحی، كه به طول 50 كيلومتر امتداد دارد، دارای تپه های شنی، منظره بسيار زيبا و چشمگير ساحل اقيانوس آرام، و تورهای باگی سواری روی شن است. پارك سند مستر دارای تمام امكاناتی است كه شن سوارهای غيرحرفه ای آمريكايی خواهانش هستند، از ماشين هايی كه در هر نوع زمينی حركت می كنند و شن سوارها را به بالای تپه می برند گرفته، تا فروشگاه و رستوران و اتاق های كرايه ای در پايين تپه.
فاريش تخمين می زند كه، " سال قبل، بيش از 10.000 نفر به اينجا آمدند. فكر می كنم سه نفر از آنها، از اينجا خوششان نيامد." پارك سند مستر ميزبان بازی های سند مستر جم، يا همان مسابقات قهرمانی كشوري، نيز است. اين مسابقات شامل بخشهايی از قبيل پرش و ريل سواری، و همچنين مسابقات مارپيچ و سرعت می باشد.
در پوينت ماگو، بيل يكی از دوستانش را همراه خود آورده است، جرمی توتورو، قهرمان شن سواری جوانان طی دو سال. بيل می گويد، " اگر يك سكوی پرش نگذارم، محال است جرمی حاضر باشد كه اينجا شن سواری بكند." توتورو دوست دارد كارهای مشكل با تخته اش انجام دهد؛ كارهايی مثل نگاه داشتن تخته در هوا، پرش از جلو، چرخيدن و پرش قاطی پاتي. زمين اين محل هم چالشی است برای اين دو شن سوار كهنه كار. تپه های شنی ساحلی دمدمی مزاج هستند، و هر روز دستخوش چندين تغيير در سطح فوقانی شان می شوند؛ در آفتاب سوزان ظهر خشك و آهسته، و وقتی هوا ابری است انعطاف پذيرتر و مسالمت آميزتر می شوند، و پايين رفتن آفتاب و خنك شدن هوا اجازه می دهد تا مه رقيق اقيانوس سطح تپه ها را بپوشاند. سپری كردن يك روز در اين محل نوعی احساس درك همراه با قدردانی از زيبايی های طبيعت در انسان به وجود می آورد. برخی از تپه های شنی آواز هم می خوانند، پديده ای كه به آن "غرش شن" می گويند. اين پديده زمانی كه بادهای قوی نوع خاصی از دانه های شن را روی يكديگر جابجا كرده و اصوات هارمونيك توليد می كند، به وجود می آيد.
وی می گويد، " شن خارق العاده و شگفت انگيز است. بيشتر از هر سطح ديگری می تواند كه خود را دوباره بازسازی كند. می توانيد حسابی مخلوطش كنيد، سطح اش را خط خطی كنيد، هر كاری می خواهيد رويش انجام دهيد، و ظرف چند روز دوباره سطحش صاف می شود و می توانيد رويش شن سواری كنيد. خب، اين تپه، بايد آن چيزی را كه می خواهد بهش بدهيم، وگرنه، هيچی نمی توانيم ازش بگيريم."
برخی از آدم های پر مشغله هم ورزش شن سواری را آغاز كرده اند. ريچ هاپكينز صاحب يك شركت مسافرتی به نام جويندگان هيجان (8) در لاس وگاس ايالت نوادا است. مشتريان اين شركت افرادی هستند سخت درگير كسب و كار كه احتياج دارند پس از يك هفته پر از ملاقات های كاری طاقت فرسا و گپ و گفتگوهای خسته كننده، نفس راحتی در طبيعت بكشند. هاپكينز و كاركنانش آنها را به تپه های صحرايی كه بين كاليفرنيا و نوادا واقع شده می برند؛ تجهيزاتی كه همراه خود می برند: پاراگلايدر، ماشين های مخصوص سواری روی هر نوع زمين، دوچرخه های صحرايی و يك عالمه اسنوبورد كه برای استفاده روی شن بازسازی شده اند.
هاپكينز می گويد، " تقريبا 10 سال پيش اين كار را برای اين كه كار مضحك و عجيب و غريبی كرده باشيم، شروع كرديم. من به آنجا می رفتم و پاراگلايدر می كردم. زمان هايی وجود دارد كه در باد سكون ايجاد می شود. بنابراين، اسنوبردهای كهنه مان را برمی داشتيم، می رفتيم بالای تپه، اسنوبوردها را واكس می زديم و از پرشيب ترين سطح هايی كه پيدا می كرديم، پايين می آمديم. بعد، يك سری آدم آنجا ديديم كه شن سواری شان خيلی جدی و اساسی بود. نمی دانم آيا مردم اين كار را به عنوان يك 'ورزش رسمی' می شناسند يا نه، ولی الان شن سوارهايی هستند كه توی كارشان واقعا جدی اند."
جاذبه اصلی برای مشتريان هاپكينز سرعت است. يك روز، او سرعت يكی از مشتريانش را 80 كيلومتر در ساعت اندازه گيری كرد، و فكر می كند كسانی هستند كه از اين هم تندتر می روند. وی می گويد، " آن روز تنها روزی بود كه دستگاه سرعت سنج همراهمان برده بوديم."
كسب محبوبيت
آيا يك جنبش بزرگ در حال شكل گيری است؟ ممكن است. موج سواری سبب پديد آمدن اسكيت بورد شد، كه طی سی سال گذشته تبديل به يك ورزش بسيار پرطرفدار در آمريكا شده است. صدها هزار نفر آمريكايی اين ورزش را تماشا و در آن شركت می كنند، از جمله فوق ستاره بر حق، تونی هاك، كه بازی های ويدئويی و مارك لباس مخصوص خودش را دارد، و يك تور كشوری اجرا كرد كه 15 ميليون دلار از فروش بليط عايدش شد. دنيای شن سواری هنوز نمی تواند به اين اندازه علاقه و اشتياق در مردم برانگيزد، ولی همانگونه كه تاريخ بارها نشان داده است، يك جرقه، فوق ستاره ای با سبك خاص خودش، يا پرشی از بالای يك صخره سنگی كه نفس تماشاچيان را در سينه حبس كند، كافی است تا ميليون ها جوان را تشويق كند تا دنبال به وجود آوردن چنين هيجانی بروند. و شن سواری يك 'اسلحه' اضافی هم دارد: احتمالا ريشه های اين ورزش به دوران باستان باز می گردد. تصاويری از مصری های باستان وجود دارد كه آنها را بر روی تكه های سفال يا تخته های چوبی در حال پايين آمدن از تپه های شنی صحرای آفريقا نشان می دهد. مغول ها نيز قرن هاست كه مشغول سرازير شدن از تپه های صحرای گبی هستند.
لون بيل می گويد، " به نظر من اين كار خيلی سريع رشد خواهد كرد. من را خيلی ياد آن زمانی می اندازد كه اسنوبورد تازه شروع شده بود. فكر می كنم همان ميزان رشد را الان پيدا كرده است. فكر كنم همانقدر طرفدار پيدا كند كه بقيه ورزش هايی كه با تخته سر و كار دارند – اسكيت، موج سواری، و اسنوبورد."
برای بسياری از شن سوارهای آمريكا، وسوسه شن سواری در خاورميانه دهانشان را حسابی آب انداخته است. برخی از بهترين تپه های شنی دنيا در الجزيره و تونس هستند. فاريش می گويد، " هشت يا نه سال پيش، كسی درباره شن سواری چيزی نمی دانست. حالا می خواهند يك مسابقه شن سواری اكس- گيمز (9) در مصر برگزار كنند. بيل هم، در حاليكه به كناری نشسته و قهرمان جوان و دوستانش را نگاه می كند كه يك سطح شيب دار در كنار بته های بيرون زده از زمين درست می كنند، همين روياها را در سر می پروراند.
با خوشحالی و تعجب می گويد، " خاورميانه، اين كار برای ما عين ديزی لند خواهد بود. اون همه شن، بدون هيچ اقيانوسی در كنارتان!"
1. Point Magu
2. Lon Beale
3. Venomous
4. Zuma Dune
5. Raptor
6. William Pharish
7. Sand Master Park
8. Thrillseekers
9. X-Games
|
