نمایندگی ایالات متحده در مقر سازمان ملل در ژنو ایالات متحده تسلیحات اتمی را با سرعتی بی سابقه کاهش می دهد دکتر کریستوفر ای. فورد نماینده ویژه ایالات متحده برای منع گسترش تسلیحات اتمی
متن سخنان افتتاحیه در کمیسیون مقدماتی NPT در 2008 کاخ ملل، ژنو، سوییس 28 آوریل 2008
رهنمودی برای دستیابی به موفقیت در کنفرانس بازنگری در سال 2010
آقای رییس، متشکرم.
پیمان منع گسترش تسلیحات اتمی (NPT) چهار دهه پیش در یک تابستان برای امضاء آماده شد. این پیمان اکنون نه تنها یک پیمان بسیار شاخص – یک توافقنامه منع گسترش تسلیحات اتمی یا کنترل تسلیحات با بیشترین تعداد عضو در تاریخ بشریت است، بلکه مهمتر از آن، نقشی تعیین کننده در صلح و امنیت جهانی دارد. NPT و قوانین جامع منع گسترش تسلیحات اتمی که NPT بخشی مهم از آنها را تشکیل می دهد، کشورهای عضو با کمک به مقابله با گسترش بیشتر تسلیحات اتمی، به طور سازنده ای منافع امنیتی خود را تامین می کنند. این امر خطر یک جنگ هسته ای فاجعه آمیز را کاهش می دهد، مانع از آغاز یک مسابقه تسلیحاتی اتمی جدید می شود و این اطمینان را ایجاد می کند که دارندگان تسلیحات اتمی رقابت های منطقه ای را تشدید نخواهد کرد. NPT همچنین با تحقق هدف اصلی خود مبنی بر منع گسترش تسلیحات اتمی، به دستیابی به هدف های دیگر که کشورهای عضو در متن این پیمان به آن متعهد شده اند، مانند توسعه استفاده صلح آمیز از تکنولوژی اتمی و حرکت به سوی خلع سلاح اتمی، نیز کمک می کند.
امروز جهان بسیار امن تر و بی خطرتر از زمانی است که NPT برای امضاء آماده شده بود و یکی از دلایل این امر، موفقیت کشورهای عضو در پایبندی به تعهدات خود مبنی بر منع گسترش تسلیحات اتمی است که طی مذاکرات NPT از آنها تحت عنوان "هدف اصلی پیمان" یاد می شد، بود.. (به زیرنویس مراجعه نمایید.)
تعهد کشورها برای جلوگیری از گسترش بیشتر تسلیحات اتمی موجب موفقیت های چشمگیری شده است. حتی در اوج دوران جنگ سرد – هنگامی که کشورهای عضو NPT دارای تسلیحات اتمی (NWS)، زرادخانه عظیمی از سلاح های اتمی داشتند و خطر یک جنگ اتمی در مقیاس جهانی، تمامی بشریت را تهدید می کرد – کشورهای عضو این پیمان به منافع بارز مشترک ناشی از جلوگیری از گسترش بیشتر تسلیحات اتمی واقف بودند. علیرغم تنش های موجود در آن زمان – و پیش بینی جان کندی، رییس جمهور آمریکا، مبنی بر اینکه حتی تا پایان دهه 1960، بین 15 تا 20 کشور دارای تسلیحات اتمی در جهان وجود خواهند داشت – چندین تلاش تازه در کشورهای گوناگون در سرتاسر جهان برای دستیابی به تسلیحات اتمی بی سرو صدا متوقف شد. صرفنظر از پیش بینی های انجام شده، تعهد جدی به منع گسترش تسلیحات اتمی، موجب شد تا اشاعۀ تسلیحات اتمی از روند پرسرعت پیش بینی شده به یک حرکت بسیار کند تبدیل شود. این موفقیت ها مانع از تبدیل جهان خطرناک دوران جنگ سرد، به جهانی بسیار خطرناک تر شد. همچنین این موفقیت ها موجب ایجاد شالوده ای برای دستیابی به دیگر اهداف برجستۀ پیمان، و مهم تر از همه، استفاده صلح آمیز[از اتم] و خلع سلاح اتمی گردید.
اما با وجود تمامی این موفقیت ها، ما نباید خوش خیال باشیم. کارآیی پیمان ها به نیروی ارادۀ جمعی و تعهد کشورهای مستقل عضو نسبت به اهداف این نوع پیمان ها وابسته است. علیرغم پیشرفت های چشمگیر در دستیابی به اهداف کلیدی دیگر NPT – کاهش زرادخانه های اتمی تقریباً تمامی کشورهای NWS شامل دو ابرقدرت رقیب سابق و استفاده گسترده مشترک از مزایای تکنولوژی اتمی به طرز صلح آمیز – جامعه بین المللی با چالش های ناشی از برنامه های تسلیحات اتمی ایران و کره شمالی که تا کنون شواهدی دال بر متوقف شدن آنها وجود نداشته است، روبرو است. تصمیم کشور لیبی در سال 2003 برای از بین بردن برنامه های تسلیحات کشتار جمعی (WMD) این کشور – که به انزوای زیان آور لیبی از جامعه بین المللی پایان داد – یک پیروزی ارزنده برای نظام منع گسترش تسلیحات اتمی به شمار می رود. با این حال، هنوز صاحب نظران اطمینان ندارند که آیا NPT می تواند پاسخگوی چالش های امروز باشد. کشورهای عضو پیمان باید برای دستیابی به هدف اصلی این آن یعنی جلوگیری از گسترش تسلیحات اتمی، با یکدیگر همکاری موثرتری داشته باشند. دورنمای همکاری های پایدار در زمینه تکنولوژی صلح آمیز اتمی و جهانی شدن این پیمان و در نهایت خلع سلاح اتمی، منوط به همین همکاری ها است.
آقای رییس، همزمان با رسیدن به اواسط مدتی که تا بازنگری پیمان NPT باقی منده، در مورد پیشرفت کشورهای عضو این پیمان چه می توان گفت؟ ما چگونه می توانیم برای تقویت این پیمان در برابر چالش های پیش رو و برآورده کردن انتظارات دولت های سرتاسر جهان با یکدیگر همکاری داشته باشیم؟ اجازه دهید که من ابتدا به طور خلاصه به پیشرفت هایی که ایالات متحده در زمینه های کلیدی مشاهده می کند، اشاره کنم و سپس آنچه را که ما معتقدیم بهترین راه پیش رو است بیان خواهم کرد.
استفاده صلح آمیز
ما پس از پایان دوره بازنگری NPT در سال 2005، از لحاظ استفاده صلح آمیز از انرژی اتمی، شاهد پیشرفت های ارزنده ای بوده ایم. بویژه دو مورد موضوع بسیار مهم به طور فزاینده ای مورد توجه قرار گرفته اند – و تفاهم روزافزونی درباره چگونگی حل و فصل تضاد ظاهری بین این دو مورد به وجود آمده است.
اول، یک توافق گسترده بین المللی وجود دارد که توسعه و گسترش توانایی در تولید مواد شکاف پذیر که در تسلیحات اتمی استفاده می شود، تهدیدی جدی برای نظام منع گسترش تسلیحات اتمی به شمار می رود. مشکل تهیه مواد شکاف پذیر، مانع اصلی توسعه تسلیحات اتمی است و توانایی به دست آوردن این مواد به صورت بازرسی نشده و غیرمطمئن، توسط کشورهایی که به صورت بالقوه خواهان دستیابی به تسلیحات اتمی هستند، در تضاد با اهداف پیمان منع گسترش تسلیحات اتمی قرار دارد. گسترش این توانایی ها در عین حال به معنای نیاز به افزایش منابع و توانایی های نظام تامین امنیت است، که باید هرگونه انحراف و خطایی را در اسرع وقت گزارش دهد تا فرصت اقدام مقتضی وجود داشته باشد و همچنین این نظام باید از عدم تولید مواد اتمی اعلام نشده توسط کشورهایی که دارای تکنولوژی مورد نیاز هستند، اطمینان حاصل نماید.
دوم، یک آگاهی گسترده بین المللی نسبت به این موضوع وجود دارد که ادامه همکاری های بین المللی درسطح کنونی در زمینه انرژی اتمی کافی نیست. به منظور تامین مورد نیاز رو به افزایش سریع بشر به انرژی به شیوه ای که ضمن افزایش امنیت انرژی، کمترین آسیب به محیط زیست وارد شود، این همکاری ها باید توسعه یابد. رشد روزافزون تجهیزات اتمی در سرتاسر جهان، هم موجب افزایش منابع و هم سبب افزایش چالش های تکنولوژیک برای تامین امنیت خواهد شد.مهم تر، از آنجا که راکتورهای اتمی به سوخت نیاز دارند و تولید سوخت باید در جایی صورت پذیرد، به نظر می رسد که این دو عامل سبب ایجاد تضاد میان بند بند NPT با نگرانی های موجود درباره استفاده صلح آمیزمی گردند که در برابرهدف اصلی منع گسترش تسلیحات اتمی در پیمان قد برافراشته است.
با این حال، این موضوع نباید مورد بحث قرار داشته باشد، زیرا توسعه همکاری ها برای استفاده صلح آمیز از انرژی اتمی نباید موجب نفی هدف اصلی پیمان شود. در حقیقت، پیشرفت های اخیر در این زمینه ها نشان دهنده این امکان بسیار واقعی است که کشورهای عضو پیمان قادر خواهند بود – همانگونه که پرزیدنت بوش و پرزیدنت پوتین، رییس جمهور روسیه، در ژوییه 2007 اعلام داشتند – انرژی اتمی را به گونه ای که موجب تقویت نظام منع تکثیر تسلیحات اتمی شود، توسعه دهند. ایالات متحده بر اساس طرح سال 2004 پرزیدنت بوش، در حال پیشبرد برنامه هایی مانند همکاری جهانی در زمینه انرژی اتمی (GNEP) است – هدف از این تلاش ها گسترش همکاری های اتمی بین المللی در تطابق با منع گسترش تسلیحات اتمی و ارائه طرح های همکاری ارزنده و مسئولانه ای است که کشورهای دریافت کننده این پیشنهادها دیگر خواهان دستیابی به تکنولوژی غنی سازی و بازفرآوری (ENR) نباشند. در ارتباط با این اقدامات، بسیاری از تولیدکنندگان عمده سوخت اتمی که با IAEA همکاری دارند، پیشنهادهای چندجانبه ای را مبنی بر توسعه یک نظام بین المللی تامین قدرتمندتر و قابل اطمینان تر تامین سوخت ارایه داده اند که هرگونه احساس نیاز از جانب کشورهای دیگر برای دستیابی به توانایی های ENR توسط آنها را منتفی خواهد کرد. ایالات متحده خواستار همکاری با تمام کشورها و IAEA به منظور پیشرفت بیشتر در زمینه تامین مطمئن سوخت است.
علاوه بر این، تلاش های ایران در سوءاستفاده از نگرانی های صادقانه برخی کشورها در مورد دستیابی به تکنولوژی، به منظور توجیه فعالیت های خود در نقض سیستم تامین امنیت و NPT، موجب ایجاد مخالفت های فزاینده ای در این دوره بازنگری شده است. در تضاد با پایان دوره بازنگری در سال 2005، اکنون تاکید کمتری بر واژه "انکار حقوق مسلم" وجود دارد و تاکید بیشتری بر بحث های قانونی درباره مزایای غیرقابل انکار و شایستگی های تخصصی دستیابی به برنامه های تامین سوخت و همکاری به شیوه GNEP برای کشورهایی که به صورت داوطلبانه از دستیابی به تکنولوژی چرخه سوخت چشم پوشی می کنند، می شود. به همین علت، همایش NPT ممکن است از بحث های عامدانه یک طرفه و گمراه کننده درباره "انکار حقوق" به بحث های سازنده تری با محوریت طرح های جایگزینی که در تطابق با منع تکثیر تسلیحات اتمی باشند، وارد شود. بدیهی است که این یک پیشرفت – و مسیری بالقوه برای حل و فصل بیشتر تنش های ظاهری بین بندهای 2 و 4 پیمان خواهد بود.
خلع سلاح
در پایان دوره بازنگری سال 2005، برخی از کشورهای عضو پیمان براین اعتقاد– که توسط ایران و برخی دیگر از کشورها ترویج می شد – بودند که کشورهای عضو NPT دارای تسلیحات اتمی (NWS)، به تعهد خود مبنی بر هدف نهایی خلع سلاح اتمی پایبند نبوده اند و تعهدات خود در بند 4 این پیمان را نقض کرده اند. با توجه به وضعیت و سیاست اتمی ایالات متحده، هرگونه ادعایی مانند این، کاملاً نادرست است. با توجه به حقایق موجود، ما معتقدیم که در تصحیح سوءتفاهمات و کاهش نگرانی ها، پیشرفت داشته ایم.
آقای رییس، خوشبختانه امروز کشورهای عضو درک بهتری از پیشرفت شایان تقدیر ایالات متحده دارند. آمارها گویای حقایق هستند: ما هم اکنون تعداد تسلیحات اتمی استراتژیک عملیاتی خود را از بیش از 10.000 عدد به 3.000 عدد کاهش داده ایم. ما روند از بین بردن کلاهک های اتمی خود را تسریع کرده ایم و در حال از بین بردن 3 عدد از هر 4 عدد تسلیحات اتمی ایالات متحده هستیم که در پایان جنگ سرد وجود داشت و بدین ترتیب حجم زرادخانه اتمی ما به کمترین میزان پس از دهه 1950 تا کنون خواهد رسید. ما به اقدامات زیر ادامه خواهیم داد: کاهش تعداد دستگاه های پرتاب؛ از بین بردن کل تسلیحاتی مانند موشک های میان برد و توپخانه های اتمی، حذف صدها تن مواد شکاف پذیر از برنامه های تسلیحاتی خودمان، پایبندی به خودداری از آزمایش های اتمی زیرزمینی؛ کمک به از بین بردن صلح آمیز صدها تن مواد شکاف پذیر تسلیحات اتمی اتحاد جماهیر شوروی سابق؛ پایبندی به تعهد خود مبنی بر کاهش اساسی نیروهای اتمی غیراستراتژیک؛ ساخت یک مرکز جدید برای تبدیل حجم عظیمی از پلوتونیوم تسلیحات اتمی سابق ایالات متحده به سوخت راکتورهای اتمی؛ عدم تولید اورانیوم یا پلوتونیوم جدید برای تسلیحات اتمی و تلاش برای ممنوعیت کامل و جهانی تولید مواد شکاف پذیر برای استفاده در تسلیحات اتمی.
همچنین کشورهای عضو خواهند دانست که پیشرفت های ایالات متحده در خلع سلاح، تنها محدود به آمار و اعداد نمی شود. آنها می دانند که ما از طریق تقویت توانایی های خود برای دستیابی به بازدارندگی استراتژیک به وسیله "عوامل سه گانه جدید" در راستای کاهش اتکاء به تسلیحات اتمی حرکت کرده ایم. این ترکیب سه گانه شامل توسعه قابلیت های غیراتمی، دفاع های فعال و غیرفعال، و توانایی تولید پاسخگو است که به ایالات متحده این امکان را خواهد داد تا تسلیحات مورد نیاز خود را بر اساس نیازهای در حال تغییر خود تامین کند – و در حال حاضر نیز به ما کمک می کند تا به وضعیتی دست یابیم که در آن بتوانیم هر تعداد از کلاهک های اتمی موجود خود را که احساس می کنیم نیازی به داشتن آنها به عنوان یک "حفاظ امنیتی" در برابر تغییرات پیش بینی نشده در محیط تهدیدات استراتژیک یا موارد فنی غافلگیرکننده نداریم، کاهش دهیم. کشورهای عضو می دانند که ایالات متحده جداً و کاملاً به اهداف خلع سلاح اتمی که در مقدمه و بند 4 پیمان NPT ذکر شده است، پایبند است و ما نقشی فعال در پیشبرد مذاکرات بین المللی در مورد چگونگی دستیابی به این اهداف داشته ایم. ما از طریق این تلاش ها در حال ایجاد زیربناهای مفهومی و ساختاری لازم برای دستیابی به هدف مشترک ایجاد جهانی در آینده هستیم که نه تنها در آن تسلیحات اتمی وجود ندارد، بلکه بدون این تسلیحات نیز برجای بماند، زیرا کشورهایی که در پی گسترش تسلیحات اتمی باشند، نخواهند توانست با "زیر پا گذاردن" قوانین خلع سلاح اتمی به منافع استراتژیک ارزنده ای دست یابند.
با توجه به این تلاش ها و تلاش های برخی دیگر از کشورهای NWS، اکنون به تدریج در حال پیشبرد مفاد بند 4 پیمان هستیم، به گونه ای که می توان کاملاً به بحث خلع سلاح اتمی پرداخت. در کل، به پیشرفت هایی حیرت آوری دست یافته ایم و این روند ادامه دارد. اغلب کشورهای NWS بیش از پیش به میزان سازنده ای از شفافیت داوطلبانه درباره مسایل اتمی عادت می کنند و به نظر می رسد که علاقه روبه افزایشی نسبت به بحث های نظری و عملی درباره امکان خلع سلاح اتمی وجود دارد. به همین علت، نیمه اول دوره بازنگری NPT در سال 2010 باید برای تمامی کسانی که خواستار خلع سلاح اتمی هستند، به عنوان یک موفقیت در نظر گرفته شود.
منع گسترش تسلیحات اتمی
در مورد منع گسترش تسلیحات اتمی – هدف کلی NPT و شالوده ای که هدف های استفاده صلح آمیز و خلع سلاح اتمی بر آن استوار است – پیشینه ای که وجود دارد مخلوط است. معلوم نیست که تمامی اعضای پیمان NPT اکنون نیز به همان میزانی که در پایان دوره بازنگری سال 2005 نسبت به منع گسترش تسلیحات اتمی متعهد بودند، به این موضوع پایبند باشند و ممکن است برخی از اعضاء آن تعهد محکم سابق را نداشته باشند.
گسترش مهارگسیخته تکنولوژی غنی سازی ENR سبب ایجاد خطر به سبب برنامه های اتمی "پنهانی" یا "مجازی" در کشورهایی که باعث باعث نگرانی هستند می شود. جهان به طور موجهی نگران تلاش ایران برای تولید مواد شکاف پذیر برای راکتورهایی که ندارد و جلوگیری از یک "بحران انرژی" که در این کشور موجود نیست، می باشد – بویژه آنکه ایران خود دارای منابع اورانیوم کافی برای توجیه اقتصادی برنامه "مستقل" خود، آنگونه که ادعا می کند، نیست. همچنین کشورهای جهان به طور روزافزونی متوجه اهمیت این موضوع می شوند که نظام تامین امنیت اتمی باید هرگونه انحراف و خطا در زمینه مواد شکاف پذیر را در اسرع وقت گزارش دهد تا فرصت اقدام مقتضی توسط اعضای یک نظام چندجانبه وجود داشته باشد – موضوعی که با توجه به گسترش استفاده از انرژی اتمی برای مقاصد صلح آمیز در سرتاسر جهان در صورت دستیابی کشورهای جدید به تکنولوژی ENR، باید مورد توجه ویژه ای قرار گیرد.
اما برنامه های اتمی ایران و کره شمالی همچنان چالشی جدی برای سیستم بین المللی منع تکثیر تسلیحات اتمی شمرده می شوند. مایه خرسندی است که جامعه بین المللی به تازگی در شورای امنیت سازمان ملل سومین قطعنامه را که ایران را ملزم می کند تا غنی سازی و فعالیت های بازفرآوری را متوقف کند تصویب کرد و به علت بی اعتنایی آن رژیم به قوانین بین المللی و نهادهای چندجانبه که مرجع امید ایالات متحده و بسیاری دیگر از کشورها برای مقابله با چالش های گسترشر تسلیحات اتمی هستند، تحریم های جدید را علیه ایران منظور داشت.
در مورد کره شمالی DPRK نیز برای دستیابی به موارد ذکرشده در بیانیه مشترک سپتامبر 2005، هنوز کارهای بسیار زیادی باقی مانده است. DPRK به موجب این بیانیه متعهد شده است از تمامی تسلیحات اتمی و برنامه های هسته ای کنونی خود صرفنظر کند و در اسرع وقت مجدداً به عنوان یک کشور غیراتمی به NPT و نظام تامین امنیت IAEA بپیوندد. همکاری کره شمالی با یک کشور عضو NPT – آقای رییس، کشوری که مطابق با بندهای 2 و 3 این پیمان متعهد به منع گسترش تسلیحات اتمی برای ساخت یک راکتور اتمی در این کشور، راکتوری که برای مقاصد صلح آمیز نیست و به صورتی پنهانی و با نقض تمامی قوانین موضوعه برای اطمینان جهان از مقاصد صلح آمیز فعالیت های اتمی ساخته شده، موضوعی نگران کننده است. با این حال، گفتگوهای شش جانبه منجر به مراحل ابتدایی خلع سلاح اتمی شبه جزیره کره شده و ما برای دستیابی به یک خلع سلاح اتمی قابل بررسی در این شبه جزیره، به همکاری با شرکای خود ادامه می دهیم. ایالات متحده باید اطمینان حاصل کند که کره شمالی در آینده به فعالیتهای مرتبط با تکثیر تسلیحات اتمی نخواهد پرداخت و ما برای تعیین یک راهکار بازرسی قدرتمند در چهارچوب گفتگوهای شش جانبه به منظور حصول اطمینان از متوقف شدن این گونه اقدامات و سایر فعالیت های اتمی، با شرکای خود همکاری خواهیم کرد.
گرچه ما شاهد بوده ایم که اتحاد بین المللی پایدار می تواند موجب تغییر رفتار کشورهای نقض کننده پیمان منع تکثیر تسلیحات اتمی شود، با این حال، سیستم منع تکثیر تسلیحات اتمی بین المللی به وضوح در آینده به کارآمدی بیشتری نیاز دارد. اگر هیئت های نمایندگی در کنفرانس بازنگری سال 2010 نتوانند با نگاه به گذشته، نتیجه گیری کنند که این پیمان توانسته است به صورتی موفقیت آمیز به حل و فصل چالش های تکثیر تسلیحات اتمی کمک کند، آنگاه آینده NPT مبهم خواهد بود.
برای سال 2010 چه اقدامات دیگری باید انجام داد؟
ما به موازات تلاش برای دستیابی به یک نتیجه موفقیت آمیز طی این دوره از کنفرانس بازنگری سال 2010، باید الگوی کمیسیون مقدماتی سال گذشته (PrepCom) را که ریاست شایسته ای نیز داشت ادامه دهیم. در اولین PrepCom، کشورهای عضو در برابر تلاش های منفی یک کشور برای ممانعت از واکنش های چندجانبه در برابر چالش های ناشی از گسترش تسلیحات اتمی از طریق انحراف و مانع تراشی در جلسات NPT، اتحاد قابل تحسینی را از خود نشان دادند. در آن اجلاس حتی در یک دوره، هرچند کوتاه، گفتگوهای مهم و ارزشمندی داشتیم که زمینه را برای مذاکرات سازنده بیشتر در اجلاس امسال فراهم کرد.
ایالات متحده با توجه به کنفرانس بازنگری آینده، در سال 2007 یک برنامه کاری هدفمند را ارایه کرد که ما معتقدیم به تمامی کشورهای عضو برای سازمان دادن به دیدگاه هایشان به منظور دستیابی به یک سند نهایی سازنده در سال 2010 کمک خواهد کرد. من از شما می خواهم تا این برنامه را مطالعه کنید، زیرا ایالات متحده معتقد است که پیشنهادات زیربنایی ارایه شده در این برنامه کاری هنوز مستحکم ترین شالوده برای دستیابی به توافق و رضایت عمومی در مورد یک سند نهایی کارآمد در 2010 است.
ما همزمان با تلاش های خود برای دستیابی به یک توافق، باید به خاطر داشته باشیم که ممکن است نتوانیم در سال 2010 در مورد یک سند جامع که دربرگیرنده تمامی جزییات مسایلی که هم اکنون در مقابل NPT قرار دارند، باشد، به اتفاق نظر برسیم. ایالات متحده معتقد است که ما می توانیم در مورد برخی از مسایل بسیار مهم در یک سند نهایی با چشم اندازی محدود، به توافق دست یابیم و درباره موضوعاتی که کشورهای عضو در مورد آنها اختلاف نظر دارند نیز به مذاکره ادامه دهیم (بدیهی است که این مذاکرات بسیار مهم هستند.)
ایالات متحده معتقد است که بهترین راهکار دستیابی به موفقیت در کنفرانس بازنگری در سال 2010، تلاش ما در این اجلاس – و اجلاس سال 2009 – برای پیشبرد مسایلی است که "آماده" اند (یا می توانند آماده شوند)تا در کنفرانس بازنگری در مورد آنها توافق حاصل شود. در باورما برخی مسائل به شرح زیر مشخص هستند:
• تمامی کشورهای عضو باید بتوانند در سال 2010 در مورد اهمیت حیاتی پایبندی کامل به تمامی بندهای NPT به توافق دست یابند. دستور جلسه این موضوع در کمیسیون مقدماتی سال گذشته نشان دهنده این است که زیربنای دستیابی به این توافق در حال حاضر وجود دارد.
• ما معتقدیم که اکثر کشورهای عضو می توانند در مورد اهمیت توسعه و گسترش همکاری های اتمی بین المللی برای مقاصد صلح آمیز مطابق با اصول منع گسترش تسلیحات اتمی به توافق دست یابند. از این طریق ضمن پایبندی به قوانین منع گسترش تسلیحات اتمی، می توان به نوع بشر کمک کرد تا در جهانی که با نیاز روزافزون انرژی و تخریب فزایندۀ محیط زیست به علت استفاده از سوخت های فسیلی روبرو است، از مزایای انرژی اتمی بهره مند شوند. پیشنهادهای دقیق بسیاری درباره بهترین شیوه انجام این کار– خصوصاً با توجه به موضوع تامین مطمئن تر سوخت اتمی – ارائه شده است، اما ما معتقدیم که توافقی گسترده در این مورد وجود دارد که دستیابی به این چهارچوب ضروری است.
• ما معتقدیم که اکثر کشورهای عضو درباره اهمیت انجام اقدامات لازم برای ممانعت از – و در صورت لزوم برخورد با – خروج کشورهای ناقض NPT از این پیمان، توافق دارند.این به معنای انکار حق خروج کشورها از NPT نیست، زیرا این حق در بند 10 این پیمان قید شده است، بلکه هدف، مشکل تر کردن این جریان برای کشورهای ناقض NPT است تا نتوانند از راهکار خروج برای فرار از پاسخگویی به نقض مفاد پیمان استفاده کنند.
• ما معتقدیم که کشورهای عضو درباره واکنش قاطع و موثر در برابر نقض کنندگان پیمان توافق دارند. چگونگی این واکنش ممکن است موضوع بحث و گفتگو باشد، اما واضح است که ما باید سیاست های کارآمدتری اتخاذ کنیم تا فاصله زمانی بین شناسایی تخلفات و واکنش نشان دادن نسبت به آنها به حداقل ممکن برسد، هزینه نقض مفاد پیمان افزایش و منافع پیش بینی شده توسط نقض کنندگان پیمان کاهش یابد.
• ما همچنین معتقدیم که تمامی کشورهای عضو طی بیانیه ای قاطع در مورد اهمیت یک سیستم تامین امنیت قدرتمند و پایدار شامل یک پروتکل الحاقی – یک نظام تامین امنیت که قادر باشد هرگونه انحراف و خطا در زمینه مواد اتمی یا تکنولوژی را در اسرع وقت برای اقدام مقتضی قبل از قوت وقت گزارش دهد، – در زمانی که یک "دوره تجدید حیات" جهانی در زمینه نسل جدید نیروگاه های اتمی، تعداد مراکز اتمی فعال را در سرتاسر جهان را افزایش خواهد داد، توافق خواهند داشت. این مراکز باید دارای نظام مناسب برای تامین امنیت باشد و تمامی مواد اتمی و تکنولوژی ها باید در برابر هرگونه سرقت و یا سوءاستفاده توسط عوامل غیردولتی مانند تروریست ها، محافظت شوند.
• با توجه به تاکید ویژه بر این موضوع در گردهمایی های مختلف NPT، ما معتقدیم که کشورهای عضو می توانند – و این اقدامی ارزشمند است – مجدداً بر موارد اصول بیان شده – به عنوان مثال در قطعنامه سال 1995 در ارتباط با خاورمیانه – در مورد اهمیت ایجاد شرایطی که طی آن تمامی تسلیحات کشتار جمعی و سیستم های انتقال آنها از منطقه جمع آوری شوند، تاکید ورزند.
• ما همچنین معتقدیم که تمامی کشورهای عضو – نه تنها کشورهای عضو دارای تسلیحات اتمی، بلکه طبعا با در برگرفتن آنها – باید مجدداً بر تعهد خود نسبت به هدف های خلع سلاح اتمی که در مقدمه و بند 4 پیمان به آن اشاره شده است، تاکید کنند. جزییات چگونگی دستیابی به این اهداف و زمان واقع بینانه برای تحقق آن، ممکن است بین افراد منطقی موضوع بحث و گفتگو باشد. ولی ما امیدواریم این امر امکان پذیرخواهد بود– و معتقدیم به تسهیل کار نظام منع گسترش تسلیحات اتمی کمک خواهد کرد – که کشورهای عضو مجدداً در پایان این اجلاس بازنگری به صورتی علنی و قطعی بر این تعهدات تاکید کنند.
ما اعتقاد داریم که این "موارد اساسی" می توانند زیربنای یک سند نهایی قدرتمند و سازنده، اما واقع گرایانه و قابل دستیابی را در سال 2010 تشکیل دهند. مذاکرات ما در دو هفته آینده، زمینه را برای دستیابی به زیربنای این سند آماده می کند. ما در ایالات متحده در انتظار آغاز این مذاکرات و علاقمند به شرکت در آنها هستیم.
متشکرم، آقای رییس.
زیرنویس:
برای مثال به آژانس کنترل تسلیحات و خلع سلاح ایالات متحده، مذاکرات بین المللی درباره پیمان منع گسترش تسلیحات اتمی (واشنگتن دی. سی.، 1969) at 81 (نقل قول از برنز، نماینده کانادا، در ENDC/PV.338, at 5-6) مراجعه کنید. همچنین به کنفرانس کمیسیون خلع سلاح هجده کشور، صورت جلسه، ENDC/PV.378 (March 13, 1968), at 11 مراجعه شود.
|