ريچارد باوچر گفت کره جنوبی نمونه کشوری است که شفافانه فعاليتهای هسته ای خود را اذعان کرده و گفته است آن را متوقف خواهد کرد
ريچارد باوچر، سخنگوی وزارت خارجه آمريکا روز 2 سپتامبر 2004 در جلسه مطبوعاتی اين وزارت به سوالات خبرنگاران پاسخ گفت. آنچه در زير می آيد متن سخنان وی در پاسخ به سوالات مربوط به ايران است:
(آغاز متن)
سوال: کره جنوبی يک آزمايش مخفيانه غنی سازی اورانيوم را رو کرده است، نمی گويم برنامه هسته ای. ظاهرا آنچه تاکنون مشخص شده اين است که يک آزمايش تنها بوده است. خبر رسيده است که آژانس بين المللی انرژی هسته ای مايل است موضوع را در شورای امنيت مطرح کند. کمی مضحک است که شما مايليد آژانس اين کار را با ايران انجام دهد، اما الان اين کشور متحد شماست که ممکن است در شورای امنيت زير ذره بين قرار بگيرد. آيا مطلبی در اين مورد داريد؟ دراين باره چه می دانستيم؟
آقای باوچر: اطلاع ندارم ... چه کسی در آژانس بين المللی گفته است موضوع بايد در شورای امنيت مطرح شود؟
سوال: ما اين موضوع را شنيده ايم. می دانيم که کره جنوبی ...
آقای باوچر: من هم اين را شنيده ام، اما برای اولين بار.
سوال: خوب، برای من هم اولين بار است.
آقای باوچر: بگذاريد بگويم وضعيت از چه قرار است. ما با آژانس بين المللی انرژی اتمی و دولت کره درباره غنی سازی اورانيوم که در کره جنوبی اتفاق افتاده است در تماس بوده ايم.
اطلاعات درباره اين غنی سازی توسط کره بعنوان بخشی ازاعلام اوليه آنها تحت پروتکل الحاقی پيمان منع گسترش سلاح های هسته ای که کره از فوريه 2004 داوطلبانه قبول کرده است می باشد.
انتظار داريم که آژانس موضوع را کاملا تحت بررسی قرار داده و به شورای حکام اطلاعات کامل ارائه دهد. مهم است که درباره تمام اينگونه فعاليتها تحقيق شود. زمانی که تحقيقات کامل شد، ما و ديگر اعضای شورا قادر خواهيم بود نتيجه گيری مناسب داشته باشيم. بنابراين اين کار می بايست انجام شود.
مايلم بگويم که کره جنوبی داوطلبانه اين فعاليت را گزارش داده است. آنها کاملا و فعالانه همکاری می کنند تا نشان دهند که اين فعاليت قطع شده است و ديگر جای نگرانی درباره آن نيست. شفافيت و همکاری آنها در حل اين موضوع نمونه قوی است که کشورها چگونه بايد در رعايت مسئوليت های خود تحت پيمان منع گسترش سلاح های هسته ای رفتار کنند.
سوال: شما هيچگونه انتقادی ، در واقع، وزارت خارجه از اينکه آنها جلو آمده و به جهان گفته اند چکار می کرده اند راضی است. و تصور می کنم کاری که آنها انجام داده اند ، يعنی گسترش سلاح های هسته ای، کاری است که مردم بخصوص در اين ساختمان مايلند کشورها آن را متوقف کنند.
آقای باوچر: همانطور که گفتم آنچه در گذشته انجام داده اند اکنون دارند به تاييد آژانس می رسانند که قطع شده است و ديگر تکرار نخواهد شد. اما کاری که در گذشته انجام دادند نبايد اتفاق می افتاد. فعاليتی است که بايد تحت پروتکل الحاقی گزارش می شد. ما خوشحاليم که اين کار را کردند و خوشحاليم که با آژانس همکاری می کنند.
مقياس اين فعاليت غنی سازی بسيار بسيار کمتر از آن است که درمورد وضعيت کره شمالی يا ايران مورد بحث است اما فعاليتی است که نبايد اتفاق می افتاد و بايد قطع شود و ما خوشحاليم که کره جنوبی شفافانه در اين مورد رفتار کرده است. اين مثال خوبی است.
سوال: پس شما هيچ تناقضی در اين اذعان و آنچه کره جنوبی ها دارند و اينکه گفته اند می خواهند غيرهسته ای شدن کامل شبه قاره را ببينند نمی بينيد و هيچ دليلی برای شک نداريد که اين واقعا ...
آقای باوچر: نه، در واقع، تمايل آنها به گزارش اين موضوع بصورتی شفاف و همکاری با آژانس بين المللی برای قطع اين فعاليت و تضمين عدم تکرار آن، در واقع، روشی است که ما مايليم ببينيم کارها با اين روش انجام شود.
سوال: و اگر می توانيد مطلبی را بيان کنيد که بطور دردناکی واضح است. فکر نمی کنيد اين اذعان به برنامه کره شمالی اعتبار می دهد يا به کره شمالی بهانه ای می دهد که عليه همسايه جنوبی خود به يک بازدارنده نياز دارد.
آقای باوچر: خير، همانطور که گفتم اين بايد نمونه ای باشد که هر کشوری که در غنی سازی فعاليت دارد می تواند عمل کند و کار خود را گزارش دهد، چرا که کسان ديگری درجهان هستند، همانطور که می دانيد کره شمالی بعد از اينکه ابتدا برنامه خود را اذعان کرد و بعد شروع به انکار وجود برنامه غنی سازی خود نمود و آژانس را نيز بيرون کرده اند. آنها خروج خود از پيمان منع گسترش سلاح های هسته ای را را اعلام کرده اند. بنابراين مهم است کره شمالی فعاليتهای خود را اعلام کند و با ديگران در مورد آنچه بر سر آن توافق شده است و غيرهسته ای شدن شبه قاره است همکاری کند.
سوال: آيا کره اين را به ايالات متحده اعلام کرد يا شما از چندی قبل اين را می دانستيد يا ...
آقای باوچر: آنها زمانی که گزارش خود را برای آژانس تهيه می کردند با ما صحبت کردند.
سوال: آيا می دانيد کشورهای ديگری هم مانند پاکستان هستند که در اين آزمايش به کره جنوبی کمک کرده اند؟
آقای باوچر: در حال حاضر اطلاعی در اين مورد ندارم اما مطمئن هستم اين يکی از مواردی است که آژانس حين کار بر روی اين موضوع بررسی خواهد کرد.
سوال: آيا زمانی که کره جنوبی اين فعاليت را انجام می داد از تعهد خود تخلف کرده بود.
آقای باوچر: حدس می زنم اين موضوعی حقوقی است و من بايد جواب آن را بپرسم. الان نمی دانم جواب اين سوال چيست. فکر می کنم مثالی که ما در اينجا داريم کشوری است که زمانی فعاليتهايی انجام داده که نبايد اتفاق می افتاد و نبايد مجددا تکرار شود و حاضر است بطوری شفاف موضوع را به اطلاع يک نهاد بين المللی برساند و به آن نهاد اجازه دهد بررسی کاملی انجام دهد و همه کاری می کند تا به آن نهاد نشان دهد ديگر جای نگرانی نيست.
اين کاری است که ليبی انجام داد. ليبی جلو آمد و گفت ما فعاليتهايی انجام داديم که ديگر نمی خواهيم انجام دهيم و به کمک شما نياز داريم... ايالات متحده، بريتانيای کبير، آژانس بين المللی انرژی اتمی... و اين در مقياس بسيار بزرگتری از آن است که ما درباره آن بحث می کنيم.
بنابراين هر نمونه ای از اين که ملتی جلو بيايد و بگويد: "به ما کمک کنيد اين برنامه را از بين ببريم." مثال خوبی است. اين کار طی ده پانزده سال گذشته به دفعات رخ داده است. در آفريقای جنوبی اتفاق افتاد. در کشورهای ديگر نيز رخ داد. و تصور می کنم کره جنوبی هم اين نمونه را دنبال می کند و اميدواريم کشورهای ديگر نيز از اين مثال پيروی کنند.
سوال: آيا می توانيد آخرين گزارش درباره تلاش برای جلب نظر کشورهای ديگر به موضع ايالات متحده در اين مورد که شورای حکام آژانس بين المللی انرژی اتمی بايد موضوع هسته ای ايران را به شورای امنيت ارجاع کند را به ما بدهيد؟
آقای باوچر: ايالات متحده فعالانه با اعضای ديگر شورای آژانس بين المللی انرژی اتمی مشورت می کند تا اقدامی توسط شورا در جلسه آينده آن انجام شود.
همانطور که آقای وزير پاول ديروز تاکيد کرد، ما معتقديم شورا بايد تخلف ايران را به شورای امنيت ارجاع کند. هم يک اصل حقوقی و هم يک امر امنيتی برای برداشتن اين قدم وجود دارد چرا که طی سال گذشته ايران نشان داده است حاضر است فشار حاضر بين المللی را برای پايان دادن به فعاليتهای خود و همکاری با آژانس بين المللی ناديده بگيرد.
ما فعالانه با دولتهای ديگر در وين مشورت کرده ايم و نمايندگی ما با اعضای ديگر شورای حکام همکاری می کند. ما نظر خود، برداشت اوليه خود از گزارش را با دولتهای ديگر از جمله دولتهای ديگر در شورا از طريق سفارت هايمان در آن کشورها در ميان گذاشته ايم. آقای بولتون، معاون وزير در امور علمی و تکنولوژی گفتگوی فعالی با همپايان خود بخصوص اعضای اروپايی شورا داشته است. وی آخرهفته گذشته با فيشر، وزير خارجه آلمان دراين باره صحبت کرد. وی امروز با آقای استرا، وزير خارجه بريتانيا صحبت کرد و ارتباط فعالی با آنها حفظ کرده است.
بنابراين تصور می کنم اولين چيز اين است که توجه مردم را به آنچه در گزارش آمده است و به وضعيتی که برای ما پيش خواهد آمد جلب کنيم. ما شش گزارش درباره فعاليت هسته ای ايران از دبيرکل دريافت کرده ايم. ما مدت زيادی درباره اين فعاليت بحث کرده مدت زيادی سابقه تخلف ايران از مقررات و از تعهدات خودش را ديده ايم. اين موقعيتی بود که سال گذشته هنگامی که دريافت گزارشات شروع شد در آن بوديم.
اکنون، طی سال گذشته ايران تعهد کرد که برنامه های خود را معلق کند و رفتار خود را تغيير دهد. آنچه اين گزارش ششم اکنون می گويد اين است که از زمان آخرين گزارش در ماه ژوئن ايران به آژانس بين المللی انرژی هسته ای اعلام کرده است به برنامه سنتريفيوژ خود ادامه خواهد داد و به تعهداتی که به اروپاييان کرد عمل نخواهد کرد، و مقرراتی را که شورای حکام آژانس بين المللی چهار بار مختلف در زمينه توقف تمامی عمليات غنی سازی برقرار کرده است رعايت نخواهد کرد.
بنابراين در سپتامبر، همچنان که به اين موضوع می نگريم در موقعيتی هستيم که ايران به وضوح روشن کرده است نه تنها تخلف کرده بلکه قصد رعايت تعهدات را نيز ندارد، و تفاوت با جلسات قبلی شورا در اين است.
و بنابراين اين وضعيتی است که ما می خواهيم تمرکز مردم را به آن جلب کنيم. اين وضعيتی است که معتقديم هم از لحاظ قانونی وهم مسائل امنيتی به اقدام شورا نياز دارد که آن را به شورای امنيت ارجاع کند.
سوال: آيا از سوی سه کشور اروپايی حمايتی دريافت کرده ايد، بخصوص امروز صبح از سوی آقای استرا؟
آقای باوچر: نمی خواهم اکنون نظرات آنها را توصيف کنم. می توانم بگويم که مذاکرات در حال پيشروی هستند. همانطور که گفتم قدم اول اين است که توجه را بر گزارش و موقعيتی که در آن هستيم متمرکز کنيم و در حين آماده شدن برای جلسه درباره اقداماتی که فکر می کنيم بايد انجام شود صحبت کنيم. و همانطور که آقای وزير ديروز اشاره کرد لازم است اين موضوع را بيشتر با مردم در ميان بگذاريم و ببينيم آيا امکان ايجاد اجماع در اين جلسه وجود دارد تا موضوع با شورای امنيت ارجاع شود.
سوال: ريچارد، همانطور که اشاره کرديد شش گزارش دريافت شده است و بنظر نمی رسد اين گزارش چندان تفاوتی داشته باشد و با وجود اينکه می گويد ايران تمام تعهدات خود را رعايت نکرده است می گويد در بعضی موارد پيشرفتهايی حاصل شده است که در گذشته کشورها از اين مطلب برای تعويق مسئله تا جلسه بعدی استفاده کرده اند. آيا چيز خاصی در اين گزارش وجود دارد که شما فکر می کنيد می توانيد از آن برای ايجاد اجماع استفاده کنيد؟ و اگر نه، آيا محدوديتی در تعداد گزارشاتی وجود دارد که اجازه دهيد اين...
آقای باوچر: تصور می کنم اين چيزی بود که من سعی در توضيح آن داشتم. شايد بخوبی اين کار را انجام ندادم. اما بين وضعيت ژوئن و وضعيت سپتامبر فرق وجود دارد. با برگشت به سال گذشته، در ژوئن ايرانی ها هنوز قول تعليق می دادند، هنوز قول می دادند به تعهدات خود و مقررات شورا عمل کنند.
طی اين گزارش، و اين از متن خود گزارش مشخص است، ايران به آژانس بين المللی انرژی اتمی اطلاع داد می خواهد فعاليتهای سنتريفيوژ را از سر بگيرد. 37 متريک تن کيک زرد به اورانيوم هکسافلورايد تبديل می شد که آذوقه برای غنی سازی سنتريفيوژ گازی است.
و بنابراين در اين مقطع در سپتامبر ما نه تنها به قصور ايران در رعايت مقررات و سابقه ايران در عدم رعايت تعهدات طی سالها می رسيم، بلکه همانطور که آژانس گزارش کرده است، ايرانی ها برای آژانس واضح کرده اند تصميم نداشته اند تعليق اين فعاليت يا وعده های خود به تعليق اين فعاليت را عمل کنند.
سوال: اما در مورد موضوع پيشرفت، بعضی کشورها از کوچکترين پيشرفت که در اين گزارش آمده است استفاده کرده اند تا يک شانس ديگر تا جلسه بعدی داشته باشند. مسلما شما صبر بی پايان نداريد، و در چه مقطعی خواهيد گفت چنانچه آژانس بين المللی اقدامی انجام ندهد ما به تنهايی اقدامی انجام خواهيم داد؟
آقای باوچر: همانطور که گفتم ما معتقديم زمان آن رسيده است که شورا عدم رعايت تعهدات را به شورای امنيت گزارش کند. ما معتقديم اين موضوع به اندازه کافی با حقايق موجود در اين گزارش و سابقه ای که در پنج گزارش قبلی وجود دارد مشخص شده است. اين موضوعی است که ما روی آن کار خواهيم کرد و می بينيم که آيا ديگران نيز موافقت خواهند داشت و آيا خواهيم توانست در حول و حوش اين موضوع به اجماع دست يابيم.
(پايان متن)
|
