28 سپتامبر 2005
واشنگتن- شان مک کورمک، سخنگوی وزارت خارجه آمريکا، در جلسه مطبوعاتی ظهر 28 سپتامبر اين وزارت به سوالات خبرنگاران پاسخ داد. مک کورمک گفت: " ايران اکنون فرصتی دارد. آنها طی روزها و ماه های آينده فرصت دارند به مذاکرات با سه کشور اتحاديه اروپا بازگردند، بطور سازنده ای در اين مذاکرات شرکت کنند و با آژانس بين المللی نيز همکاری داشته باشند. آژانس گزارشی به شورای امنيت ارسال خواهد کرد و محتوای اين گزارش، توصيف رفتار ايران و وضعيت همکاری اين کشور با جامعه بين المللی، بستگی به ايران خواهد داشت. خواهيم ديد که آيا آنها تصميم به همکاری و بازگشت به مذاکرات خواهند گرفت يا نه."
وی گفت: " دولت ايران پيام بسيار واضحی از جامعه بين المللی شنيد و آن پيام اين بود که جامعه بين المللی نمی خواهد ايران سلاح هسته ای داشته باشد. اين حرکت بی ثبات کننده ای خواهد بود، و آنها همچنين روشن کردند که فکر نمی کنند ايران به دليل رفتار گذشته خود نبايد به چرخه حساس سوخت هسته ای دسترسی داشته باشد. بنابراين خواهيم ديد. خواهيم ديد روزها و هفته های آينده چه خواهد شد اما واقعا بستگی به ايران دارد، از اين نظر که چه رفتاری در پيش بگيرند و محتوای گزارشی که به شورای امنيت می رود چه خواهد بود."
وی در ادامه گفت: " تصور می کنم آنچه جهان گفته است اين است که آنچه درباره آن نگرانی دارد اين است که ايران نبايد سلاح هسته ای داشته باشد و به دليل رفتار گذشته خود دسترسی به فن آوری چرخه سوخت هسته ای و تکنولوژی مربوط به آن که می تواند منجر به سلاح هسته ای شود نداشته باشد. بنابراين بحث اکنون بر سر اين است و خواهيم ديد ايران چکار خواهد کرد."
آنچه در زير می آيد گزيده ای از سخنان آقای مک کورمک در پاسخ به سوالات مربوط به ايران است:
(آغاز متن)
سوال: عکس العمل شما نسبت به تظاهرات در ايران در مقابل سفارت انگلستان چيست؟ حدس می زنم اين عکس العملی به رای گيری در آژانس بين المللی انرژی اتمی است، اگر آمريکا نيز در آنجا سفارت داشت در مقابل آن تظاهرات می شد.
آقای مک کورمک: صحيح. خب، من اين موضوع را بعهده کسانی که در محل هستند و ممکن است اين تظاهرات را سازماندهی کنند واگذار می کنم تا تظاهرات را در آنجا توصيف کنند.
موقعيتی که ايران اکنون خود را در آن می يابد، موقعيتی است که احتمالا پس از رای شورای حکام آژانس بين المللی برای آنها شگفت انگيز است، و آنها خود را بيشتر از زمانی که شروع کردند در انزوا از جامعه بين المللی می يابند. و تصور می کنم واقعا می توانيد ببينيد که از زمان سخنرانی رئيس جمهور ايران در مقابل مجمع عمومی سازمان ملل و قصور آنها در کوتاه آمدن از زمان رای شورای حکام آنها خود را به انزوای بيشتری انداخته اند.
بنابراين آنچه اکنون در دست است بيانيه ای است که ايران را در عدم ايجاب تعهدات بين المللی خود يافته است. ايران اکنون فرصتی دارد. آنها طی روزها و ماه های آينده فرصت دارند به مذاکرات با سه کشور اتحاديه اروپا بازگردند، بطور سازنده ای در اين مذاکرات شرکت کنند و با آژانس بين المللی نيز همکاری داشته باشند. آژانس گزارشی به شورای امنيت ارسال خواهد کرد و محتوای اين گزارش، توصيف رفتار ايران و وضعيت همکاری اين کشور با جامعه بين المللی، بستگی به ايران خواهد داشت. خواهيم ديد که آيا آنها تصميم به همکاری و بازگشت به مذاکرات خواهند گرفت يا نه.
اما دولت ايران پيام بسيار واضحی از جامعه بين المللی شنيد و آن پيام اين بود که جامعه بين المللی نمی خواهد ايران سلاح هسته ای داشته باشد. اين حرکت بی ثبات کننده ای خواهد بود، و آنها همچنين روشن کردند که فکر نمی کنند ايران به دليل رفتار گذشته خود نبايد به چرخه حساس سوخت هسته ای دسترسی داشته باشد. بنابراين خواهيم ديد. خواهيم ديد روزها و هفته های آينده چه خواهد شد اما واقعا بستگی به ايران دارد، از اين نظر که چه رفتاری در پيش بگيرند و محتوای گزارشی که به شورای امنيت می رود چه خواهد بود.
سوال: شما نگران اين نيستيد که ايران موضع خود را افراطی کرده يا بطور کلی همکاری خود را با آژانس پايان داد و آن را ترک کند؟
آقای مک کورمک: خب، آنچه ما ديده ايم رفتار سرکشانه ايران نسبت به جامعه بين المللی است بصورتی که آنها اکنون خود را بيشتر از زمانی که شروع کردند در انزوا يافته اند. آنها مشغول مذاکره با سه کشور اتحاديه اروپا بودند. سه کشور اتحاديه اروپا با حسن نيت مشغول اين مذاکرات بوده و سهی در حل مشکل داشتند. و اين موضوع مربوط پيگيری ايران در دستيابی به سلاح هسته ای است... رفتار ايران و راه و روشی که در پيش گيرد.
اما تصور می کنم آنچه جامعه بين المللی در اين سخنرانی اخير در سازمان ملل ديد بعلاوه رفتار پيامدی آن، چهره واقعی اين دولت جديد است و بنابراين خواهيم ديد. خواهيم ديد ايران در روزهاو هفته های آينده چکار خواهد کرد. ما آنها را تشويق می کنيم به ميز مذاکره بازگردند و با آژانس بين المللی انرژی اتمی نيز مذاکره و همکاری کنند.
سوال: وضعيت در اينجا بصورتی است که در صورت اينگونه در گوشه گذاشته شدن ممکن است آنها افراطی تر از وضعيت معمول عمل کنند. به عنوان مثال، تهديد کرده اند که به غنی سازی اورانيوم بپردازند. و ديروز يک مقام سابق وزارت خارجه گفته است عده ای در دولت معتقد هستند آنها خريد فن آوری از سراسر جهان را شروع کرده اند. آيا نگران اين نيستيد که در صورت اعمال فشار به ايران ممکن است اين کشور حتی خطرناکتر شود؟ نمی خواهم به اين زودی مقايسه کنم، اما می دانيد شما روش صحبت ملايم تری را با کره شمالی در پيش گرفته ايد و ديگر بر سر آنها نمی کوبيد و .... منظورم اين است که وزارت خارجه .... و شايد نتيجه داشت و شايد نداشت. تصور می کنم پيشنهاد يا سوال .... (ناشنوا) همان فکر، اين است که آيا نگرانی وجود ندارد که ايران تحت فشار و انزوا گذاشته شده است؟ آيا ... بدی ندارد؟ آيا نمی تواند نتيجه بدی داشته باشد؟
آقای مک کورمک: خب، هر گونه انزوايی که ممکن است ايران احساس بکند يا نکند نتيجه رفتار آنان است. تصور می کنم درسی که جامعه بين المللی از تجربه ايران و همچنين مذاکرات شش جانبه بدست می آورد اين است که درصورت هماهنگی از طريق ديپلماسی چندجانبه و در صورتی که در کنار هم باشند و بر اساس اصول رفتار کنند، می توان نتيجه گرفت.
در رابطه با مذاکرات شش جانبه، ما اکنون يک بيانيه اصول داريم. ما گفته ايم که اين قدمی به جلو است. هنوز کار زيادی بايد انجام داد اما قدم مثبتی است.
در رابطه با رای آژانس بين المللی آنچه وجود دارد يک جبهه روزافزون بين المللی است که پيام مشترکی را به ايران می فرستد، و مجددا، خواهيم ديد ايران در طی هفته ها و ماه های آينده چه خواهد کرد. آنها تهديد به ازسرگيری غنی سازی کرده اند. تا جايی که می دانيم هنوز غنی سازی را از سر نگرفته اند.
سوال: آيا قدمی به جلو برداشته اند؟
آقای مک کورمک: مجددا، بری، همانطور که می دانيد نمی توانم جزئياتی به شما بدهم. تا جايی که ما می دانيم آنها در واقع غنی سازی را ازسرنگرفته اند. اگر به اين حد برسيم، آنوقت با حقايقی در پيش رو داريم برخورد خواهيم کرد. اما بيانيه های تهران را ديده ايم و عمل آنها برای ما مهم است و خواهيم ديد آينده چه در پيش ما خواهد گذاشت.
سوال: آيا بيانيه هايی که از زمان رای شنبه شورای حکام صادر شده است برای شما تشويق کننده بوده است؟
آقای مک کورمک: می دانيد، تصور می کنم شما بيانيه های گوناگونی از ايران ديده ايد. آنچه مهم است رفتار آنها است، اينکه آيا آنها به مذاکره با سه کشور اروپا باز کی گردند. سه کشور اتحاديه اروپا پيشنهاد بسيار جالبی برای بررسی ايران ارائه داده است. و در واقع قبل از اينکه اين دولت جديد بر سر کار بيايد علائمی نشان می داد که بحث های جدی درباره اين پيشنهاد انجام می شد. از زمان دولت جديد شاهد يک تغيير مسير بوده ايم و خواهيم ديد آنها چه کرده و چه عکس العملی خواهند داشت. و چه همکاری با آژانس نشان خواهند داد. فهرست طولانی سوالاتی در مقابل آنهاست. لازم است شروع به پاسخ دادن آنها بکنند.
سوال: شنيده ايم گفته شده است که برنامه هسته ای در ايران به منبعی برای افتخار ملی تبديل شده است و ممکن است اين به مبارزه طلبی رژيم جديد و افزايش مشکل تراشی در مذاکرات کمک می کند. آيا ايالات متحده موفق شده تشخيص دهد که آيا اين موضوع واقعا منبعی برای افتخار ملی است؟
آقای مک کورمک: مجددا، می دانيد، من هيچگونه تفسيری از رای دهندگان ايرانی در رابطه با اينکه آيا آنها از پيگيری سلاح هسته ای در مقابل پيگيری صلح آميز برنامه هسته ای حمايت می کنند يا نه ندارم. می دانيد، من اينگونه تفسيری برای شما ندارم.
اما تصور می کنم آنچه جهان گفته است اين است که آنچه درباره آن نگرانی دارد اين است که ايران نبايد سلاح هسته ای داشته باشد و به دليل رفتار گذشته خود دسترسی به فن آوری چرخه سوخت هسته ای و تکنولوژی مربوط به آن که می تواند منجر به سلاح هسته ای شود نداشته باشد. بنابراين بحث اکنون بر سر اين است و خواهيم ديد ايران چکار خواهد کرد.
سوال: دليل سوال من اين است که خواسته عموم در يک کشور خارجی می تواند در محاسبات سياستگزاران ايالات متحده دخيل باشد.
آقای مک کورمک: نه، متوجه هستم، جيمز. می دانيد، نمی دانم آيا ميزان قابل اعتمادی برای تخمين آنچه نظر جمعيت ايران درباره برنامه صلح آميز هسته ای در مقابل پيگيری سلاح هسته ای وجود داشته باشد....
سوال: يا حمايت از احمدی نژاد.
آقای مک کورمک: مجددا، خب، وی به ريست جمهوری انتخاب شد. اما می دانيد ما نگرانی خود را در رابطه با انتخابات و نحوه آن ابراز کرديم.
سوال: اما درست است که می دانيد، اگر به گذشته بازگرديد، به زمان شاه ايران، آنها بدنبال اين برنامه بودند؟ بنابر اين بوضوح از حمايت تقريبا تمت اقشار مردم برخوردار است .... آيا اين موجب نگرانی شما نيست؟ منظورم اين است که پاکستان را نيز شريک قضيه می کند.
آقای مک کورمک: خب، بايد مشخص کنيد درباره چه برنامه ای صحبت می کنيد. آيا درباره پيگيری سلاح هسته ای صحبت می کنيد؟ خب، اين کار مخفيانه انجام می شود و مطمئن نيستم بحث آزاد و بازی در جامعه ايران در اين رابطه انجام شده باشد.
(پايان متن)
|
