واشنگتن – بررسی های فضایی از ذخایر آب شیرین توسط آزمایش بازیابی جاذبه و آب و هوای (GRACE) ناسا تصویر جدیدی از نحوه توزیع جهانی مهمترین منبع طبیعی زمین و تغییرات آن بدست می دهد.
بنا به بیانیه مطبوعاتی ناسا که در 12 دسامبر انتشار یافت، محققین در حال استفاده از داده های گردآوری شده این ماموریت در طی 5 سال گذشته هستند تا نوسانات فصلی ذخیره آب را در حوزه آبگیر بیش از 50 رودخانه که بیشتر مساحت زمین را می پوشانند تخمین بزنند.
این نوسانات نمایانگر تغییرات در میزان آب ذخیره شده در رودخانه ها، دریاچه ها و مخازن می باشند؛ در دشتهای سیل گیر بصورت یخ و برف؛ و در زیر زمین در خاک و مخازن زیرزمینی.
جی فامیگلیتی، پروفسور علوم سیستمهای زمینی در دانشگاه ایرواین کالیفرنیا، گفت: "GRACE برای اولین بار دیدی به توزیع ذخیره آب شیرین در قاره ها بدست می دهد."
وی افزود: "با سری های زمانی بلند مدت تر ما می توانیم بین گرایشهای بلند مدت و نوسانات طبیعی فصلی تفاوت قائل شویم و نحوه پاسخ میزان آب را به نوسانات طبیعی آب و هوا و تغییرات آن را دنبال کنیم."
GRACE یک همکاری بین ناسا و مرکز فضایی آلمان است.
ذخایر آب جهان
چندین حوزه آبگیر آفریقایی، مثل کنگو، زامبزی و نیل، در 5 سال گذشته به شکل قابل توجهی خشک شده اند. در ایالات متحده، حوزه های آبگیر رودخانه میسی سیپی و کلورادو در طی همین مدت شاهد افزایش ذخیره بوده اند. چنین اطلاعاتی برای مدیریت منابع آب در مناطق آسیب پذیر آفریقا و جنوب شرق آسیا حیاتی هستند چرا که افزایش جمعیت و بالا رفتن سطح زندگی باعث افزایش تقاضای آب از منابع غالباَ ناپایدار شده است. از GRACE می توان برای تصمیم گیری های آگاهانه تر در مدیریت محلی منابع آب استفاده کرد.
ماهواره های دوقلوی GRACE به نظارت بر تغییرات جزئی ماهانه در میدان جاذبه زمین می پردازند که عمدتاَ در اثر حرکت آب در مخازن خشکی، اقیانوس، یخ و جو زمین به وجود می آیند. دانشمندان داده های GRACE را تحلیل می کنند تا گرایشهای احتمالی را در تغییرات بارش، تحلیل رفتن آبهای سطحی و نرخ ذوب یخ و کوههای یخ شناسایی کنند و دلایل پشت این پدیده ها را بفهمند.
مت رادل، در مرکز پروازهای فضایی گدارد ناسا در مریلند، گفت که داده ها با بررسی های زمینی تطابق خوبی دارد. در نتیجه، اکنون دانشمندان می توانند از داده های GRACE به نحوی استفاده کنند که مدیریت آب محلی را تحت تاثیر قرار خواهد داد.
وی گفت: "GRACE درک ما را از چرخه های آب و شبیه سازی های رطوبت خاک، برف و آبهای سطحی در مدلهای کامپیوتری بهبود می دهد. این یک قدم کلیدی بسوی پیش بینی بهتر هوا، جریان آب، سیل، خشکسالی و منابع آب در جهان است."
GRACE و چرخه آب
مایکل واتکینز، دانشمند پروژه GRACE در آزمایشگاه پیش رانش جت ناسا در کالیفرنیا، گفت که GRACE تنها عنصر در برنامه تحقیقی گسترده ناسا در مورد چرخه آب است که تغییرات را در تمامی انواع ذخیره آب اندازه می گیرد. توانایی های این ماموریت در تشخیص آب بویژه برای برای رشته رو به رشد سنجش از راه دور آبهای سطحی حیاتی است.
فامیگلیتی گفت: "چنین استنباط می شود که بسیاری از ذخایر آبهای زیرزمینی به دلیل بهره برداری بی رویه در حال تحلیل رفتن هستند. ولی نبود اطلاعات کافی مانع تلاشها در جهت اندازه گیری چگونگی تغییرات در این مخازن و اتخاذ تدابیر لازم برای حفظ آنها شده است."
GRACE همچنین برای اولین بار به دانشمندان اجازه می دهد که یکی دیگر از اجزای کلیدی چرخه آب را تخمین بزنند – آبی که از طریق جریانهای آب شیرین از قاره ها خارج می شود. اندازه گیری های این جریانهای آب به دلایل اقتصادی، سیاسی و دفاع ملی علنی نمی شوند.
اندازه گیری های GRACE در مورد میزان آبی که توسط جریانهای قاره ای خارج می شود برای نظارت بر میزان آب شیرین قابل استفاده و درک چگونگی تاثیر آب خارج شده از قاره ها بر بالا رفتن سطح دریاها مهم است.
|
