سفیر گرگوری شولتی
نماینده دائم ایالات متحده در آژانس بین المللی انرژی اتمی
مصاحبه مطبوعاتی
انجمن مطبوعات خارجی، لندن
10 آوریل 2008
[بیانات آغازین]
آقای شولتی: از اینکه همه به اینجا آمدید سپاسگزارم. هنگام ورود واقعا خوشحال شدم و با همه ديدار کردم. با برخی از شما از نزدیک آشنایی دارم، با برخی در گذشته کار کرده ام و آثار بسیاری از شما را خوانده ام. از شما بابت کاری که میکنید تا مرا درباره موضوعات مهمی که با آن در وین سر و کار داریم مطلع نگاه دارید تشکر میکنم.
همانطور که میدانید، دو روز پیش آقای احمدی نژاد، رییس جمهوری [ایران] به مناسبت روز هسته ای ایران، که آنطور که متوجه شده ام تعطیلی ای به اختراع او در دو سال پیش است، اظهاراتی کرده است. او اظهار داشته که کشورش قصد دارد توان غنی سازی اورانیوم را گسترش داده و همچنین سانتریفيوژ جدیدی برای غنی سازی اورانیوم معرفی کند. امروز میخواهم درباره سه چیز کمی با شما صحبت کنم: نخست: چرا باید به بیانات پرزیدنت احمدی نژاد با اندکی تامل، یا کمی به دیده شک بنگریم. دوم اینکه چرا مسیری که او در آن گام برمیدارد همچنان مورد نگرانی بسیار است - نه تنها برای ایالات متحده که برای سایر کشورهای سراسر جهان نیز. و سوم اینکه ایالات متحده برای مقابله با خطرات و تهدیدات ناشی از پیگیری مسئله هسته ای توسط رهبری ایران با سایر کشورها چه میکند.
نخست درباره بیانات او و اینکه چرا باید به دیده شک به آن نگریست. پرزیدنت احمدی نژاد سابقه اعلام اظهارات بی باکانه سیاسی دارد که لزوما پشتوانه ای مبتنی بر واقعیات فنی ندارند. بیاد دارم یک سال پیش در سالروز هسته ای ایران آقای احمدی نژاد غنی سازی را در ابعاد صنعتی اعلام داشت. حدود شش ماه بعد، بالاخره گزارشی از دفتر دبیر کل سازمان بین المللی انرژی اتمی دریافت کردیم که بر آن اساس ایران در نهایت تعداد 3000 سانتریفيوژ را بکار انداخته بود. و حتی امروز، آنچه از آژانس بین المللی میشنویم این است که ایران هنوز از تمام قدرت و قابلیت این سانتریفيوژها استفاده نمیکند. در واقع، حدود شش هفته پیش گزارشی توجیهی از آقای هاینونن، معاون امور پادمانهای آژانس بین المللی، دریافت کردیم که بر آن اساس آنها تنها از20 درصد قابلیت سانتریفيوژها بهره میگیرند. پس آنچه از این گزارشها حاکی است این است که ایران هنوز در توان غنی سازی اورانیوم تبهر کافی را نیافته است، هرچند که تلاش بسیاری برای انجام این عمل بخرج میدهد. و من فکر میکنم این گزارشها همچنین بیانگر آنند که نوع سخنانی که دو روز پیش شنیدیم بیشتر بازی ای سیاسی است تا اظهارات واقعی مبتنی بر پیشرفتهای فنی.
اما دوم آنکه ما همچنان باید درباره مسیری که سخنرانی دو روز پیش ارائه کرد نگران باشیم. روشن است که پرزیدنت احمدی نژاد و رهبری ایران نگرانی های جامعه جهانی را نادیده می انگارند و همچنین در حال حاضر چهار قطعنامه شورای امنیت را که بر آن اساس از آنان خواسته شده تا تمامی فعالیتهای غنی سازی اورانیوم خود را به تعلیق در آورند نقض میکنند. بدیهی است که آنان میگویند [فعالیتهای هسته ایشان] برای اهداف غیر نظامی است اما در مقر آژانس بین المللی انرژی اتمی در وین تعداد بسیار کمی این داستان را باور دارند. اگر ایران به انرژی هسته ای برای اهداف غیر نظامی علاقه داشت احتمالا آن مسیری را که در بوشهر دنبال میشود دنبال میکرد و رآکتور آب سبک احداث میکرد و بدنبال منبعی برای سوخت میگشت. و در مورد [نیروگاه] بوشهر او سوخت را از روسیه دریافت میکند.
ایران میگوید برای انرژی هسته ای به غنی سازی اورانیوم نیازمند است اما هیچ نیروگاه هسته ای ندارد که برای آن غنی سازی اورانیوم لازم باشد. بعلاوه، ما درباره این واقعیت نیز که ایران در آغاز از کجا به فن آوزی غنی سازی اورانیوم دست یافت باید هشیار باشیم. آنان به شبکه عبدالغدیر خان رجوع کردند. همچنین به این نکته اشاره کنم که در سخنرانی دوروز پیش، پرزیدنت احمدی نژاد در این باره سخن راند که این فن آوری ای است که بطور بومی و در داخل کشور توسعه پیدا کرده است. خوب واضح است که مهندسان و دانشمندان هسته ای باهوش، با استعداد و جوان ایرانی هستند که روی این برنامه کار میکنند اما فن آوری اولیه ربوده شده بود. فن آوری اولیه از طریق شبکه عبدالغدیر خان از پاکستان که آنهم بنوبه خود از شرکتی اروپایی ربوده بود ربوده شده است. و بدیهی است که همه ما میدانیم که شبکه عبدالغدیر خان جایی نیست که در صورت نیاز به نیروی هسته ای غیر نظامی به آن روی آورید. این شبکه جایی است که کشورهایی چون لیبی و کره شمالی زمانی که میخواستند بمب هسته ای درست کنند به آن رجوع کردند. بدین ترتیب باید نگران باشیم زیرا ایران به نقض قطعنامه های شورای امنیت ادامه میدهد. ما باید نگران باشیم چون ایران به پیگیری فن آوری غنی سازی اورانیوم که برای اهداف غیر نظامی به آن نیازی ندارد مگر در صورتی که بخواهد بمب بسازد ادامه میدهد. در حقیقت، ارزیابی جامعه اطلاعاتی ایالات متحده این است که بخش عمده پیگیری توان غنی سازی اورانیوم، برای توسعه فن آوری های مورد نیاز سلاحهای هسته ای است.
بتازگی در مقر آژانس بین المللی انرژی اتمی گزارشهای توجیهی بازرسان را درباره نگرانیشان مبنی بر اینکه ایران واقعا خود را در فعالیتهای مرتبط با سلاح سازی درگیر کرده است شنیده ایم. سلاح سازی به چه معنا است؟ سلاح سازی به این معنا است که چیزی مانند اورانیوم بشدت غنی شده را که در نیروگاهی مانند نطنز، یا در تسهیلات نیمه پنهانی که مبتنی بر فن آوری موجود در نیروگاه نطنز کار میکند قادر به تولید آن هستید بردارید و آنرا تبدیل به سلاحی هسته ای کنید – در اطرافش چاشنی مورد نیاز را قرار داده، آن را درون موشک قادر ورود مجدد قرار دهید و بگونه ای آنرا درست کنید که بتوانید در جایی دیگر آنرا تحویل دهید. و آژانس بین المللی در طول سالهای متمادی از منابع گوناگون گواههای متعددی مبنی بر اینکه ایران در فعالیتهای سلاح سازی دخیل بوده دریافت کرده است. این موضوع، در واقع با ارزیابی اطلاعاتی خودمان که میگوید تا سال 2003 ایران بر روی طراحی سلاح و فعالیتهای سلاح سازی درگیر بوده است همخوانی دارد. و اینها فعالیتهایی هستند که میتوانند براحتی از سر گرفته شوند و براحتی و بطور پتانسیل بدون اطلاع آژانس بین المللی از سر گرفته شوند. پس در حقیقت امروز در وین، بازرسان بسیار براین موضوع متمرکزند که بفهمند ایران در حیطه سلاح سازی در طول این مدت چه میکرده است. البته ایران گفته است که اینها اتهاماتی بی اساسند اما بازرسان انرژی اتمی بما گفته اند که هیچ دلیلی برای بی اساس خواندن [این باور] وجود ندارد. آنان فکر میکنند که فعالیتهایی که شاهد آن بوده اند با برنامه تحقیقات و توسعه سلاح هسته ای هم سو هستند و همچنین بر این باورند که به این فعالیتها باید رسیدگی کرد.
بدین ترتیب روش در پیش رو چیست؟ روش در پیش رو در وین این است که ایالات متحده، اتحادیه اروپا، روسیه، چین و سایر کشورهایی که بشدت از دفتر دبیرکل سازمان بین المللی انرژی اتمی در ادامه تحقیقاتش بر فعالیتهای ایران حمایت میکنند و به تلاش برای درک اینکه چرا ایران دارای مدرکی برای ماشینکاری اورانیوم و تبدیل آن به نیمکره ها است، و درک اینکه چرا ایران بدنبال فن آوری برای انفجار چند گانه، چیزی که از منظر ساخت سلاح هسته ای بسیار پر معنا است، ادامه میدهد. و ما همچنین از آژانس بین المللی در وادار کردن ایران در به اجرا در آوردن پروتکل الحاقی حمایت میکنیم تا آژانس اعتقاد بیشتری در کنترل و رسیدگی به فعالیتهای فعلی ایران داشته باشد.
درخارج از وین، ما بطرز گسترده ای در حال پیگیری یک استراتژی دو خطه هستیم که با آن آشنایی دارید و وقتی میگویم "ما"، منظورم بیش از ایالات متحده است. منظور ایالات متحده، اتحادیه اروپا، روسیه، چین، شورای امنیت و کشورهای دیگر در سراسر جهان است که خود را به این تلاشها مرتبط دانسته اند – مانند ژاپن، کره جنوبی، استرالیا، برزیل، هند و سایر کشورهایی که بشدت از این تلاش دیپلماتیک حمایت میکنند. هدف این است که به ایران نشان داده شود دو مسیر وجود دارد. یکی مسیری که در آن پیش میروند، مسیری که متاسفانه توسط احمدی نژاد طراحی شده دو روز پیش توضیح داده شد، مسیر مخالفت و دعوت به جنگ، مسیر حرکت بسمت ادامه نقض قطعنامه های سازمان امنیت. ما میخواهیم به آنها نشان دهیم که این مسیر آنها را بسمت انزوا و تحریم بیشتر سوق میدهد.
اما همچنین میخواهیم مسیر دیگری را پیش رویشان بگذاریم، مسیری را که باز است و آنان تنها باید آن را انتخاب کنند و آن مسیر مذاکرات است. و برای ورود به این مسیر رهبران ایران دقیقا میدانند چه باید بکنند. آنها باید فعالیتهای غنی سازی اورانیوم را به تعلیق در آورده و بر سر میز مذاکره که آماده است حاضر شوند. ما آماده ایم تا این مذاکرات را آغاز کنیم. در حقیقت، چالشی که در برابر همه ما دیپلماتها و همه ما در جامعه جهانی قرار دارد – قانع کردن رهبری ایران از این مطلب است که به نفع آنان خواهد بود که آن مسیر را برگزینند، و اینکه اگر بدنبال اعتبار و شخصیت [جهانی] هستند برای کسب آن باید این مذاکرات را آغاز کرده و به وظایف جهانیشان احترام بگذارند. اگر میخواهند به فن آوری پیشرفته دسترسی داشته باشند، اگر میخواهند به انرژی هسته ای غیر نظامی دسترسی داشته باشند، بهترین راه این است که بر سر میز مذاکره حاضر شده و از مزایای پیشنهادات سیاسی و تکنولوژیکی که به آنها داده میشود بهره مند شوند. اگر بدنبال امنیت منطقه ای هستند، بهترین راه بدست آوردن آن مذاکره است و نه مقابله با سایر جهان.
اگر بخواهم خلاصه کنم، چالشی که برای همه ما – کشورهای سراسر جهان وجود دارد – قانع کردن رهبران ایران به تبعیت از تعهدات بین المللیشان و ورود به مسیر مذاکره بجای ایراد سخنان بزرگی است که تنها کشورشان را مورد بدبینی و شک جهانیان وادامه تحریم نگاه میدارد است. متشکرم.
وزارت امورخارجۀ ایالات متحده
دفتر سخنگو
2 مه 2008
یادداشت رسانه ای
بیانیۀ گروه 1+5
آنچه در زیر می آید متن بیانیه ای است که در انگلستان به وسیلۀ دیوید میلی بند،وزیر امور خارجه، از جانب گروه 1+5 صادرشد
میلی بند، وزیر امور خارجه: آقایان و خانم ها صبح به خیر. ما تا لحظاتی پیش یک نشست مثبت و ثمر بخش با شرکت 5 وزیر خارجه و معاون وزیر خارجه چین، به منظور بحث دربارۀ گام های بعدی که باید در برخورد با مسئلۀ وخیمی که در برنامه هسته ای ایران مشاهده می کنیم برداشته شود، داشتیم.
نخست، همۀ ما در این نکته اتفاق نظر داشتیم که تهدیدی که از ناحیۀ این برنامۀ غنی سازی متوجه ثبات است بسیار جدی است، و این تهدیدی است که ما میل داریم مستقیما با آن برخورد کنیم.
دوم، ما در عزم راسخ خود برای پیگیری راهبرد مبتنی بر دومسیر متحد هستیم. ماه گذشته با توصیۀ ما شورای امنیت سازمان ملل متحد قطعنامه 1803 را از تصویب گذراند و یک رشته مجازات ها را، که سومین مجموعه مجازات ها به شمار می رود، تعیین کرد.
ولی ما همواره با صراحت گقته ایم که این اقدام باید با پیشنهادی به ایران برای نشان دادن مزایای برقراری ارتباط و همکاری با جامعه بین المللی همراه باشد. و نشست امروز ما به ملاحظۀ پیشنهادی که در ژوئن 2006 ارائه کردیم و بازنگری در آن و به روز کردن آن اختصاص داشت. و من خوشوقتم که بگویم ما بر سر پیشنهادی که به دولت ایران ارائه خواهد شد به توافق رسیدیم.
سوم، ما این پیشنهاد را ارائه خواهیم داد. ما جزئیات آن را برای کسی جز دولت ایران فاش نمی کنیم، و ما امیدواریم که آنها جدیت و صداقتی را که ما در برخورد خود با این مسئله داریم درک کنند و به موقع به پیشنهادهایی که می کنیم پاسخ دهند.
ایران می گوید که خواستار ایفای یک نقش سازنده است. به اعتقاد ما حقوقی که آنها پیگیری می کنند باید با یک رشته مسؤولیت ها همراه باشد. و با روحیه جستجو، هم برای حقوق و هم برای مسؤولیت ها است که ما بر اساس نشست امروز این رویکرد تازه را در برابر ایران بر می گزینیم.
از شما بسیار سپاسگزارم
# # #
|
